Deyim

Birbirini Tutmaz Ne Demek?

Anlamı

birbiriyle ilgisi olmayan, tutarsız.

Detaylı Açıklama

Birbirini tutmaz, birbiriyle ilgisi olmayan, tutarsız anlamındadır. Kalıp bir sıfat gibi kullanılır ve sözleri, açıklamaları, parçaları ya da olayları niteler: birbirini tutmaz ifadeler. Söylenenler ya da yapılanlar birbiriyle uyuşmaz, biri ötekini doğrulamaz. Kalıp bir kuşkuyu taşıyabilir: tutarsızlık, söylenenin doğruluğunu sorgulatır. Yüklem olarak da kurulur: anlattıkları birbirini tutmuyor. Bir tanığın ifadesi, bir raporun rakamları ya da bir evin eşyaları bu sözle nitelenebilir. Uyumsuzluk bazen bir yalandan, bazen bir dikkatsizlikten, bazen de yalnız bir zevksizlikten doğar. Kalıp bir bütünün parçalarına bakar ve onların bir araya gelmediğini bildirir. Bir tanıklıkta tutarsızlık şüphe uyandırır; bir dekorasyonda ise yalnız göze batar. Kalıp çoğul bir adla ya da birden çok parçayı anan bir sözle kurulur.

Örnek Cümleler

  1. Polis, şüphelinin birbirini tutmaz ifadeleri üzerine olay yerini yeniden inceledi.
  2. Toplantıda dağıtılan raporun rakamları birbirini tutmuyordu, muhasebe hepsini baştan hesapladı.
  3. Duvar kâğıdı, perdeler ve halı birbirini tutmaz renkler taşıyınca oda karmakarışık göründü.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Bir dediği bir dediğini tutmamak, bir kişinin söylediklerinin birbirine uymamasıdır; öznesi kişinin sözüdür. Birbirini tutmaz ise bir kişiye bağlı değildir; birbiriyle uyuşmayan her türlü şeyi niteleyebilir. Biri konuşan kişiye bağlıdır, öteki uyumsuz şeyleri adlandırır.

Tutmak, birbirine uymak, birbirini doğrulamak anlamındadır: hesap tuttu derken olduğu gibi. Birbirini tutmayan şeyler bir araya getirildiğinde tutarlı bir bütün oluşturmaz; biri ötekini çürütür ya da boşa çıkarır.

Bu atasözü, bir kişinin sözleri ile davranışlarının çeliştiğini söyler. Birbirini tutmaz ise yalnız sözler ve davranışlar için değil, her türlü uyumsuz parça için kurulabilir. Atasözü bir çelişkiyi iğneler, deyim uyumsuzluğu adlandırır.