Anlamı
alay çok az olan şeyler için kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Bozdur bozdur harca, çok az olan şeyler için alay yollu kullanılan bir sözdür. Söz, bölünecek kadar büyük olmayan bir şeyi sanki tükenmez bir servetmiş gibi anar; alay bu karşıtlıktan doğar. Bir maaşın, bir harçlığın, bir ikramiyenin ya da bir kazancın azlığına takılmak için söylenir. Kişi kendi hâline de gülebilir: cebimde elli lira kaldı, bozdur bozdur harca. Söz para dışında başka şeyler için de kullanılabilir: bir avuç pirinç, iki gün izin, yarım saat mola. Tonu acı bir alaydan hafif bir şakaya kadar değişir. Söz şaka yollu söylenebilir; ama bağlama göre küçümseyici ya da kırıcı da duyulabilir. Emir kipiyle kurulması, dinleyene sahte bir bolluk öğüdü veriyormuş gibi bir hava katar.
Örnek Cümleler
- Ay sonuna on gün varken cüzdanında yalnız bir yirmilik kalan öğrenci gülerek, bozdur bozdur harca, dedi.
- Yıl sonu ikramiyesi olarak elli lira alan memurlar birbirine bakıp bozdur bozdur harca diye takıldı.
- Bütün yıl için iki günlük izin verilen işçi, takvime bakıp bozdur bozdur harca diye söylendi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Banknotu bozdurmak, onu bozuk paraya çevirmektir; bunu ancak büyükçe bir para için yapmak anlam taşır. Söz, zaten küçük olanı bozdurmayı önererek azlığı gülünç biçimde büyütür. Bu abartı dinleyeni güldürebilir de, iğneleyebilir de.
İncir çekirdeğini doldurmamak, bir şeyin çok önemsiz ya da çok küçük olduğunu düz bir benzetmeyle anlatır. Bozdur bozdur harca da azlığı vurgular, ama tersinden, onu bol bir varlık gibi göstererek alay eder.
Bu atasözü, çokluğun azların birikmesiyle oluştuğunu söyler; azı küçümsemez, ona değer verir. Bozdur bozdur harca ise azlıkla alay eder. Atasözü azın gücünü, söz azın yetmezliğini öne çıkarır.