Anlamı
çok kibirli (olmak):
'Çeltikçiler, o burunları Kafdağı'nda çeltikçiler çarşıya düşmüşler, önlerine gelene dert yanıyorlar.' -Y. Kemal.
Detaylı Açıklama
Burnu Kafdağı'nda, çok kibirli anlamında kullanılır; kalıp olmak fiiliyle de kurulur: burnu Kafdağı'nda olmak. Kişi kimseyi beğenmez, herkese yukarıdan bakar, kendi sözünden başkasını dinlemez. Yaşar Kemal kalıbı, kibirli çeltikçilerin sonunda çarşıya düşüp dert yanmasını anlatırken kullanır; böylece tanık kibirle düşüş arasındaki karşıtlığı da gösterir. Kalıp bir sıfat gibi kullanılabilir: burnu Kafdağı'nda bir adam. Söyleyişte alay ile kınama iç içedir; kişinin yerinin gerçekte o kadar yüksek olmadığı ima edilir. Varlıklı biri, yeni ün kazanmış biri, bir makama yükselmiş biri ya da kendini beğenmiş biri bu sözle nitelenebilir. Kibir bir huy olabileceği gibi, belli bir dönemde ya da bir olay karşısında takınılan bir tavır da olabilir.
Örnek Cümleler
- Burnu Kafdağı'nda olan ev sahibi, kiracıların hiçbir şikâyetini yıllarca dinlemedi.
- Yıllarca burnu Kafdağı'nda gezen fabrikatör, iflas edince eski çalışanlarından iş istemek zorunda kaldı.
- Burnu Kafdağı'nda bir yönetici, toplantılarda çalışanların önerilerini hiç dinlemeden reddederdi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
O burunları Kafdağı'nda çeltikçiler çarşıya düşmüşler, önlerine gelene dert yanıyorlar cümlesinde bir zamanlar çok kibirli olan çeltikçilerin şimdi derdini anlatacak birini aradığı anlatılır. Cümle eski kibir ile bugünkü çaresizliği yan yana koyar.
Burnu Kafdağı'na çıkmak bir değişimi, kibre kapılmayı anlatır. Burnu Kafdağı'nda ise kibirli olma hâlini anlatır; bu hâl kısa da sürebilir, uzun da. Biri yükselişin anını, öteki varılan yerde kalışı gösterir.
Bu atasözü, bilgisiz olanın üstün görünmek için kasıldığını söyler; kibrin bir nedenini gösterir. Burnu Kafdağı'nda olan kişi de kendini olduğundan yüksek görür. Atasözü kibrin altındaki boşluğa dikkat çeker.