Deyim

Burnuna Koymak Ne Demek?

Anlamı

aldırış etmek, göz önünde tutmak, değer vermek, kale almak:
'Oğlan mahalle arkadaşlarıyla samimi idi. Kızsa ne anasını ne babasını ne de kardeşlerini burnuna kor, bu mahalle ve bu mahalleliden nefret ederdi.' -O. Kemal.

Detaylı Açıklama

Burnuna koymak, aldırış etmek, göz önünde tutmak, değer vermek, kale almaktır. Kalıp olumsuz biçimde de kurulur: kişi birini ya da bir şeyi burnuna koymaz, yani önemsemez. Kimseyi burnuna koymayan kişi, çevresindekilerin sözünü, uyarısını, hatta varlığını hesaba katmaz; onlara danışmadan karar verir. Olumsuz kullanımında söz bir küçümsemeyi, bir kayıtsızlığı ya da bir kibri anlatabilir. Bir öğrencinin öğretmenini, bir çalışanın yöneticisini ya da bir gencin ailesini önemsememesi bu sözle dile gelir. Soru biçiminde de söylenir: kimi burnuna koyuyor ki? Olumlu biçimde ise kalıp birine ya da bir şeye değer verildiğini, onun hesaba katıldığını anlatır. Önemsenmeyen kişi bunu fark edip kırılabilir, aradaki ilişki de soğuyabilir.

Örnek Cümleler

  1. Annesinin uyarılarını burnuna koymayan genç, gece yarısına kadar dışarıda kaldı.
  2. Yeni müdür eski çalışanların önerilerini burnuna koymadı, her şeyi kendi bildiği gibi değiştirdi.
  3. Mahallenin büyüklerini burnuna koymayan delikanlı, kimseye selam vermeden geçip giderdi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Kızsa ne anasını ne babasını ne de kardeşlerini burnuna kor cümlesinde kız, ailesinin hiçbir üyesini önemsemez. Ne … ne bağlacı bu önemsemezliğin ailenin bütün bireylerini, tek tek herkesi kapsadığını vurgular.

Kale almamak, önem vermemek, hesaba katmamak, sözünü etmeye değer bulmamaktır. Burnuna koymak ise değer vermek, kale almak anlamındadır; olumsuz biçimi kale almamakla örtüşür. İki kalıp önemsemezliği yakın yollardan anlatır.

Bu atasözü, gerçekleşmesi doğal olan işlerin engellenemeyeceğini söyler; çevredeki sesleri önemsememeyi önerir. Burnuna koymamak da başkalarının sözünü önemsememektir. Atasözü bunu bir kararlılık, deyim ise bir umursamazlık olarak gösterebilir.