Anlamı
bir işte çeşitli sıkıntı ve üzüntülerle karşılaşıp olağanüstü gayret harcamaktansa o işten vazgeçmek daha iyidir.
Detaylı Açıklama
Atasözü, bir işte çeşitli sıkıntı ve üzüntülerle karşılaşıp olağanüstü gayret harcamaktansa o işten vazgeçmenin daha iyi olduğunu söyler. Söz gerçek bir ölümden değil, bir işi bırakmaktan söz eder. Batmak üzere olan bir dükkân, bitmeyen bir dava, her gün yeni bir arıza çıkaran bir makine ya da yıllardır süren zorlu bir ortaklık böyle bir iş olabilir. Kişi işi sürdürdükçe yeni sıkıntılar çıkar, harcanan gayret artar. Atasözü böyle bir durumda işi bırakmayı yeğ bir seçim olarak sunar. Söz bir öğüt olarak da, verilmiş bir kararın gerekçesi olarak da söylenebilir. Atasözü vazgeçmenin bir zararı olup olmayacağını hesaba katmaz; yalnız iki zor seçenekten hangisinin yeğ olduğunu bildirir.
Örnek Cümleler
- Üç yıldır zarar eden lokantasını ayakta tutmak için borç üstüne borç yapan Kemal sonunda kepenk indirdi; can çekişmektense ölmek yeğdir.
- Her duruşmada yeni bir masraf çıkan miras davasını kardeşler geri çekti; can çekişmektense ölmek yeğdir.
- Ustalar her hafta yeni bir arıza bulunca Aylin eski arabayı tamir ettirmekten vazgeçip hurdaya verdi; can çekişmektense ölmek yeğdir.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Etmez. Can çekişmek, ölmeden önceki acılı hâlin görüntüsüdür; ölmek ise bu hâlin sona ermesidir. Atasözü bu görüntüyü bir işe taşır: işi acıyla sürdürmek can çekişmek, işi bırakmak ölmek gibidir.
O atasözü, tehlikeli bir işe hiç girişmemeyi, o işin kazancından baştan vazgeçmeyi öğütler. Can çekişmektense ölmek yeğdir ise girişilmiş, içinde sıkıntı çekilen bir işi bırakmayı anlatır. Biri işin başında, öteki işin ortasında söylenir.
İki söz de ölümü sıkıntılı bir durumla karşılaştırdığı için karıştırılabilir. Ölüm ölüm de, hırlamaya ne borcum var, sıkıntı ve yoksulluk çekmektense ölümün yeğ olduğunu söyler. Can çekişmektense ölmek yeğdir ise ölümü bir işten vazgeçmenin benzetmesi olarak kullanır.