Deyim

Canı Yerine Gelmek Ne Demek?

Anlamı

1) yorgunluğu geçmek; 2) sağlığını, gücünü kazanmak.

Detaylı Açıklama

Canı yerine gelmek iki anlamda kullanılır. Birincisi yorgunluğun geçmesidir: uzun bir yürüyüşün, ağır bir iş gününün ya da uykusuz bir gecenin ardından kişi dinlenir ve kendini toparlar. İkinci anlam sağlığını ve gücünü yeniden kazanmaktır; bu kez geride kalan bir hastalık, bir ameliyat ya da uzun süren bir zayıflıktır. Hastalık anlamında kalıp, yakınların sevincini de taşıyabilir: çok şükür, canı yerine geldi. Kişi sonunda işine, yürüyüşüne ya da sofrasına geri döner. Toparlanmayı sağlayan şey kısa bir uyku, bir duş, sıcak bir yemek ya da iyi bir bakım olabilir. Yorgun gelen bir misafire bir süre sonra «canınız yerine geldi mi?» diye sorulabilir. Hastalıktan kalkan birinin yakınları da onun toparlandığını bu sözle anlatır.

Örnek Cümleler

  1. Çay bahçesinde yarım saat oturup bir bardak çay içen yürüyüşçülerin canı yerine geldi.
  2. Ameliyattan üç hafta sonra canı yerine gelen dedem, bahçedeki fidanları yeniden sulamaya başladı.
  3. Gece nöbetinden çıkan hemşire, öğlene kadar uyuyup kalkınca canının yerine geldiğini hissetti.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Yerine gelmek, bir şeyin eski yerini ve eski hâlini yeniden bulmasıdır. Kalıpta can, yorgunluk ya da hastalıkla yerinden oynamış gibi düşünülür ve sonra geri döner. Bu görüntü, kişinin önceki iyi durumuna kavuşmasını anlatır.

Yüzüne kan gelmek, sağlığın yerine gelmesini ve benzin solgunluğunun geçmesini anlatır; iyileşmenin izini benzin rengine bağlar. Canı yerine gelmek ise ikinci anlamında sağlığı ve gücü yeniden kazanmaktır. Hastalıktan kalkan biri için iki kalıp birlikte kullanılabilir.

Atasözü, insanların sağlığın değerini ancak hastalıkta acı çekip iyileştikten sonra anladığını söyler. Canı yerine gelmek de bu iyileşmenin anını anlatır. Hastalıktan kalkıp canı yerine gelen biri, atasözünün sözünü ettiği değeri o zaman daha iyi kavrar.