Anlamı
çiçek açmak:
'Ovalar, dağlar tepeden tırnağa çiçeğe kesmiş, bütün dünya çiçek kokuyordu.' -Y. Kemal.
Detaylı Açıklama
Çiçeğe kesmek, çiçek açmaktır. Kalıp bir ağacın, bir dalın, bir bahçenin ya da bütün bir ovanın çiçeklenmesini anlatır. Erik, badem, kayısı gibi meyve ağaçlarının çiçeklenmesi bu sözle anılabilir; bir saksı çiçeği ya da bir çalı için de söylenebilir. Söz bahar sabahlarını, bir bahçenin uyanışını ya da bir yolculukta görülen manzarayı anlatırken geçebilir. Kalıp bir şiirde, bir anlatıda ya da gündelik bir konuşmada yer alabilir. Söz, kış boyunca çıplak kalan dalların birden beyaza, pembeye bürünüşünü anlatırken de kullanılabilir. Çiçeklenmenin ne zaman başladığı ve ne kadar sürdüğü kalıpta belirtilmez. Konuşan bir sevinci, bir hayranlığı ya da bir özlemi bu sözle dile getirebilir.
Örnek Cümleler
- Mart sonunda bahçedeki yaşlı erik ağacı çiçeğe kesti, dallarında tek bir yaprak bile görünmüyordu.
- Nisan yağmurlarından sonra köyün yamaçları çiçeğe kesmiş, arılar sabahtan akşama dolaşıyordu.
- Kış boyunca balkonda unutulan saksıdaki sardunya, ilk sıcak günlerle birlikte çiçeğe kesti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Tanıkta çiçeğe kesen, ovalar ve dağlardır: ovalar, dağlar tepeden tırnağa çiçeğe kesmiş, bütün dünya çiçek kokuyordu. Tepeden tırnağa sözü, insan için kullanılan bir deyişi doğaya taşır. Koku da cümleye girince sahne gözün yanında buruna da seslenir.
Kesmek, bazı kalıplarda bir şeyin bütünüyle başka bir hâle girmesini bildirir; buz kesmek de böyle kurulur. Buz kesen kişi baştan ayağa üşür. Fiilin bu kullanımında bir kesme işi yoktur.
Bu atasözü, küçük ve güzel bir belirtiyle doyurucu bir sonuca ulaşılamayacağını söyler. Tek başına açan bir çiçeği yetersiz bir işaret sayar. Deyim ise çiçeklenmenin kendisini adlandırır; atasözündeki tartıya girmez.