Anlamı
kendini çokbilmiş gibi göstermek:
'Zekâ gösterisine yeltenmemiş, çokbilmişlik taslamamıştı.' -K. Tahir.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, kişinin her şeyi biliyormuş gibi davranmasını, başkalarına tepeden bakan bir bilgi gösterisi yapmasını anlatır. Bilgi sahibi olmak başka, çokbilmişlik taslamak başkadır. Deyimde asıl eleştirilen şey, bilginin kibirli bir tavra dönüşmesidir. Böyle kişiler çoğu zaman dinlemek yerine düzeltir, sormak yerine hüküm verir. Bu yüzden deyim, sosyal ilişkilerde itici bulunan bir davranışı anlatır. Bilgi kadar üslubun da önemli olduğunu hatırlatır. Söz, öğrenmenin değil böbürlenmenin sorun olduğunu açıkça gösterir. Bu yüzden çoğu zaman birinin konuşma tavrını eleştirmek için kullanılır; söylediğinin doğruluğundan çok söyleyiş biçimi hedef alınır. Deyim, bilginin insanı büyütmesi gerekirken küçültücü bir tavra dönüşmesini özellikle eleştirir. Böylece asıl kusurun cehalet değil, kibir olduğu vurgulanır.
Örnek Cümleler
- Sınıf arkadaşım sınavdan sonra "çokbilmişlik taslamak" dedi.
- Mahalleli onun halini "çokbilmişlik taslamak" diye tarif ediyordu.
- Genç mühendise bilginden değil, çokbilmişlik taslamandan rahatsız oluyorlar diye açıkça söylediler.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bilginin kendisi değil, o bilginin kibirli ve küçümseyici bir tavra dönüştürülmesidir. Deyimde asıl eleştirilen şey, bilginin kibirli bir tavra dönüşmesidir.
Çünkü karşıdakini değersiz hissettirir, konuşma alanını daraltır ve ortak öğrenmeyi engeller. Bilgi sahibi olmak başka, çokbilmişlik taslamak başkadır.
İş toplantılarında, aile tartışmalarında ve birinin sürekli akıl verdiği ortamlarda daha sık söylenir. Bu deyim, kişinin her şeyi biliyormuş gibi davranmasını, başkalarına tepeden bakan bir bilgi gösterisi yapmasını anlatır.