Anlamı
yapacağın iyi bir işi, sonunu hesaplamadan yapma.
Detaylı Açıklama
Dağ başına harman yapma, savurursun yel için; sel önüne değirmen yapma, öğütürsün sel için atasözü, iyi niyetle başlanmış bir işte bile şartları doğru hesaplamanın zorunlu olduğunu anlatır. Yani yalnız emek vermek yetmez; zaman, yer, çevre ve risk de düşünülmelidir. Dağ başındaki harman rüzgârla savrulur, sel önündeki değirmen de suyun gücüyle yıkılır. Atasözü böylece plansız iyilik, hesapsız yatırım ve aceleci hazırlığın boşa gidebileceğini söyler. Bir işi sırf hevesle değil, sonuçlarını tartarak yapmak gerektiğini vurgular. Ticarette, tarımda, ev düzeninde ya da insan ilişkilerinde yanlış zemine kurulan şeyin kolayca dağılacağı fikrini taşır. Deneyimle söylenmiş temkinli bir öğüttür. Atasözü, iş kurarken sadece niyeti değil, yerin ve şartların uygunluğunu da hesaba katmak gerektiğini söyler.
Örnek Cümleler
- Babam dükkânın yerini seçerken dağ başına harman yapma, savurursun yel için; sel önüne değirmen yapma, öğütürsün sel için diye bizi uyardı.
- Projeyi aceleyle kurmak isteyen ortağına dağ başına harman yapma, savurursun yel için; sel önüne değirmen yapma, öğütürsün sel için sözünü hatırlattı.
- Köyde herkes, yanlış yere yatırım yapanlara dağ başına harman yapma, savurursun yel için; sel önüne değirmen yapma, öğütürsün sel için diyordu.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır. Kaynağını tarım ve günlük hayat tecrübesinden alsa da bugün daha çok planlama, iş kurma, yatırım yapma ve uygun zemini seçme konusunda genel bir öğüt olarak kullanılır.
Emek vermeden önce şartları tartmamak ve işin çevresel etkilerini hesaba katmamaktır. Atasözü, yanlış yere kurulan düzenin ne kadar uğraşılsa da kolayca bozulacağını söyler. Yani iyi niyet tek başına yetmez; yer, zaman ve şart bilgisi de işin kaderini belirler.
Biri rüzgâr, biri sel üzerinden iki ayrı tehlike gösterilir. Böylece her yanlış zeminin farklı biçimde zarar vereceği anlatılır ve öğüt daha güçlü, daha akılda kalıcı hâle gelir.