Anlamı
argo 1) üzerinde durulması gereken işle ilgilenmeyerek başka şeyler düşünmek veya yapmak:
'İki delikanlı dalga geçip otururlarken kapı yeniden sürüldü.' -M. Ş. Esendal. 2) eğlenmek, alay etmek; 3) geçici sevgi ilişkisi kurmak, gönül eğlendirmek.
Detaylı Açıklama
Dalga geçmek, en yaygın biçimiyle birini alaya almak, onunla eğlenmek veya ciddi bir şeyi hafife almak anlamında kullanılır. Ancak deyimin kullanım alanı bununla sınırlı değildir; bağlama göre işi savsaklamak, söyleneni ciddiye almamak ya da karşı tarafın hassasiyetini küçümseyerek davranmak gibi yan anlamlara da açılır. En güçlü çağrışımı, karşıdakini küçümseyen ya da en azından onun ciddiyetini boşa çıkaran bir tavırdır. Bu yüzden arkadaşlar arasında şakalaşma olarak duyulabileceği gibi, kırıcı ve saygısız bir davranışı da anlatabilir. Söze eşlik eden ton burada belirleyicidir. Kısacası dalga geçmek, şakanın sınırını aşarak alaya, küçümsemeye ve ciddiyeti bozmaya varabilen tavırları anlatan çok canlı bir gündelik deyimdir. Bu nedenle birinin sınırını aşıp aşmadığını anlamak için yalnız söze değil, o sözün niyetine ve kurulduğu ilişkiye de bakmak gerekir.
Örnek Cümleler
- Ben ciddiye alınmayı beklerken derdimi anlatırken dalga geçmesi hepimizi çok sinirlendirdi.
- Dalga geçtiğini sanmıştım ama meğer sözlerini gayet ciddi ciddi söylüyormuş, şaşırdım.
- Kimsenin emeğiyle dalga geçmeye hakkın yok dedi öğretmen ve sınıfı uyardı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Karşı tarafın hassas olduğu bir noktaya değdiğinde, topluluk içinde küçük düşürme amacı taşıdığında ya da kişi gülmediği hâlde alay sürdürülüyorsa, dalga geçmek artık masum şaka değil kırıcı bir davranış olarak algılanır.
Çünkü hem hafif şakalaşmayı hem de ciddi küçümsemeyi anlatabilecek kadar esnek bir kullanıma sahiptir. İnsan ilişkilerinde alay, ciddiyetsizlik ve hafife alma sık görüldüğü için deyim de çok farklı bağlamlarda yer bulur.
İkisi de keyif ve tavır üzerinden ilişkilidir ama aynı şeyi söylemez. Dalga geçmek doğrudan alay etmektir. Dalgasına taş atmak ise birinin neşesini ya da rahat giden işini bozmak, keyfini kaçırmak anlamına gelir.