Anlamı
karı koca gibi, iş ortağı gibi birlikte yaşayacak, birlikte iş görecek kimseler arasında karşılıklı sevgi bulunmalıdır.
Detaylı Açıklama
Değirmen iki taştan, muhabbet iki baştan sözü, karı koca, dost, ortak ya da birlikte iş yürüten kimseler arasında ilişkinin tek taraflı olmayacağını; sevgi, uyum ve emeğin karşılıklı olması gerektiğini anlatan atasözüdür. Değirmenin dönmesi için iki taş nasıl birlikte çalışıyorsa, insanların arasındaki muhabbet de iki taraftan beslenmelidir. Bu benzetme, ilişkinin doğasını çok sade ama çok güçlü biçimde açıklar. Tek taraflı ilgi, tek başına ayakta kalmaya yetmez. Atasözü özellikle evlilik, ortaklık ve dostluk gibi karşılıklı emek gerektiren bağlarda çok yerinde kullanılır. İçinde hem duygusal hem pratik bir akıl vardır. İnsan ilişkisinin işleyişini mekanik ama sıcak bir örnekle anlatan son derece isabetli bir halk sözüdür.
Örnek Cümleler
- Büyükannem evlilik konuşulunca değirmen iki taştan, muhabbet iki baştan derdi.
- Ortaklık yürümediyse sebebi açık: değirmen iki taştan, muhabbet iki baştan.
- Tek taraflı fedakârlıkla ilişki sürmez; değirmen iki taştan, muhabbet iki baştan.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü her ikisinde de tek taraflı çaba kalıcı olmaz. Atasözü, ilişkiyi ayakta tutan şeyin karşılıklı katkı ve karşılıklı istek olduğunu söyler. Bu yüzden atasözü, yalnız bir durum anlatmaz; arkasındaki hayat tecrübesini ve davranış ölçüsünü de açıkça hatırlatır.
İlişkinin işleyiş mantığını güçlendirir. Nasıl değirmenin dönmesi için iki taş gerekiyorsa, duygusal ya da pratik bağın sürmesi için de iki taraf gerekir. Bu yüzden atasözü, yalnız bir durum anlatmaz; arkasındaki hayat tecrübesini ve davranış ölçüsünü de açıkça hatırlatır.
Bugün de ilişki emek ister, iletişim iki taraflıdır ve ortak işlerde uyum şarttır. Bu yüzden atasözünün mesajı hâlâ bütünüyle günceldir. Bu yüzden atasözü, yalnız bir durum anlatmaz; arkasındaki hayat tecrübesini ve davranış ölçüsünü de açıkça hatırlatır.