Deyim

Dem Dökmek Ne Demek?

Anlamı

kadınlar aybaşında kan yitirmek.

Detaylı Açıklama

Dem dökmek, kadınların aybaşında kan yitirmesini anlatır. Kalıp bedenin olağan bir işleyişini, doğrudan adını anmadan bildirir. Kalıbın öznesi, tanım gereği, kadındır. Dem sözcüğü burada kan anlamındadır. Söz bir genç kızın ilk aybaşını da, yetişkin bir kadının her ay yaşadığı olağan durumu da anlatabilir. Kalıp bir durumu adlandırır, bir yargı taşımaz. Bir sağlık konuşmasında, bir annenin kızına anlattıklarında ya da bir halk hekiminin sözlerinde geçebilir. Dem dökmenin süresi, sıklığı ya da sağlıkla ilişkisi kalıpta belirtilmez; deyim yalnız olayı adlandırır. Bu tür konular için dolaylı söyleyişlerin seçildiği de bu kalıptan anlaşılır. Kalıp bir hastalığı değil, kadın bedeninin her ay yaşadığı olağan bir durumu anlatır.

Örnek Cümleler

  1. Köydeki yaşlı ebe, ilk kez dem döken torununa sıcak su torbası hazırlayıp yatmasını söyledi.
  2. Eski bir halk hekimliği kitabında, dem döktüğü günlerde kadınların soğuk sudan uzak durması öğütleniyordu.
  3. Kızı dem dökmeye başlayınca anne, ona bu değişimin olağan olduğunu sakin bir dille anlattı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Dem sözcüğünün birden çok anlamı vardır; bu kalıpta kan anlamındadır. Dökmek fiiliyle birleşince kanın bedenden çıkmasını bildirir. Tanım bu kan yitirmeyi kadınların aybaşıyla sınırlar; bir yaradan akan kan için söylenmez.

Âdet görmek, sözlükte kadının aybaşı olması diye açıklanır. Dem dökmekte kan anlamındaki dem sözcüğü yer alır; âdet görmek ise olayı bir alışkanlık adıyla, dolaylı biçimde anar. Anlam bakımından ikisi de aybaşına karşılık gelir.

Menopoza girmek, birinci anlamında âdetten kesilmek, doğurma özelliğini yitirmektir. Dem dökmek ise aybaşında kan yitirmeyi anlatır. Biri bu olayın her ay yinelendiği yılları, öteki olayın sona erdiği dönemi adlandırır.