Anlamı
bir şey üzerinde bilgisizce tedavi, onarım vb. işler yapmak.
Detaylı Açıklama
Deneme tahtasına çevirmek, bir şey üzerinde bilgisizce tedavi, onarım ya da benzeri işler yapmaktır. Deyimin görüntüsüne göre nesne, üzerinde deneme yapılan bir tahtaya döner. İşi yapan kişi gereken bilgiye sahip olmadan işe girişir. Bir hasta, bir araba, bir bina, bir ağaç ya da bir bilgisayar bu denemelerin konusu olabilir. Sözlük benzeri işler diyerek alanı tedavi ve onarımla sınırlamaz. Kalıbın nesnesi belirtme ekiyle gelir: hastayı, arabayı deneme tahtasına çevirmek. Eylemi yapan bilgisiz kişidir; üzerinde deneme yapılan şey ya da onun sahibi bu işin sonucuna katlanır. Söz, işi bilmeden yapan birinin davranışı anlatılırken kurulabilir. Bir tamirhanede, bir köy evinde, bir bahçede ya da bir şikâyet dilekçesinde geçebilir. Kalıptaki çevirmek fiili bir şeyi başka bir şeye dönüştürmeyi anlatır.
Örnek Cümleler
- Hiçbir eğitimi olmayan bir şifacı, köydeki yaşlıların dizlerini deneme tahtasına çevirip her birine başka bir merhem sürdü.
- Kursa yeni başlayan kalfa müşterinin arabasını deneme tahtasına çevirdi; motor eskisinden de kötü çalışıyor.
- Budamayı internetten öğrenen komşum bahçedeki ağaçları deneme tahtasına çevirdi, üç erik fidanı kurudu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Tecrübe tahtasına çevirmek, bir şeyi üst üste başarısız denemelere konu etmektir. Deneme tahtasına çevirmek ise bilgisizce tedavi, onarım gibi işler yapmayı anlatır. Biri denemelerin başarısızlığına, öteki yapanın bilgisizliğine bakar.
Bu atasözü, ustalaşmamış kişinin ilk denemelerini gözden çıkarılabilecek bir malzeme üzerinde yaptığını söyler. Deneme tahtasına çevirmenin tanımı ise denemenin konusunun gözden çıkarılmış olup olmadığını söylemez; örneklerdeki yaşlıların dizleri ya da müşteri arabası gözden çıkarılmış şeyler değildir. Atasözü acemiliği anlatır, deyim bu acemiliğin neyin üzerinde sınandığını gösterir.
Çocukluk etmek, ikinci anlamında gereği gibi düşünmeden, deneyimsizce davranmaktır. Deneme tahtasına çevirmek de bilgisizce yapılan bir işi anlatır. Deyimlerden biri davranışı genel olarak niteler, öteki bir şey üzerinde yapılan işe bağlanır.