Atasözü

Denizdeki Balığın Bini bir Paraya Ne Demek?

Anlamı

henüz elde olmayan bir nesnenin alımı, satımı üzerinde konuşulmaz.

Detaylı Açıklama

Denizdeki balığın bini bir paraya atasözü, henüz elde olmayan bir nesnenin alımı, satımı üzerinde konuşulmayacağını söyler. Görüntü balık pazarından gelir: denizde yüzen balık çok ucuz görünür, çünkü henüz kimsenin elinde değildir. Bini bir paraya sözü, elde olmayan mal için yapılan fiyat ve pazarlık hesabının boşluğunu vurgular. Henüz toplanmamış bir hasat, alınmamış bir maaş, kazanılmamış bir ihale ya da doğmamış bir yavru bu durumda olabilir. Söz erken plan yapan, eline geçmemiş bir şeyi satmaya kalkan kişiye bir uyarı olarak söylenebilir. Böyle bir hesabın boşa çıkması anlatılırken de kurulabilir. Atasözünde çekimli fiil kullanılmaz; dinleyen sözü kendisi tamamlar. Ticaret çevrelerinde, çiftçiler arasında ve aile konuşmalarında geçebilir.

Örnek Cümleler

  1. Hasat daha başlamadan zeytinin satış fiyatında anlaşmaya çalışan tüccarı çiftçi geri çevirdi; denizdeki balığın bini bir paraya.
  2. Kazanmadığı ikramiyeyle araba bakmaya başlayan kardeşimi uyardım; denizdeki balığın bini bir paraya.
  3. Ağaçlar daha çiçek açmadan bahçesinin kirazını manava satıp kaparoyu harcayan komşum, dolu yağınca parayı geri ödemek zorunda kaldı; denizdeki balığın bini bir paraya.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Denizdeki balık henüz tutulmadığı için ona istenen fiyat biçilebilir; bin tanesi bir paraya bile satılabilir gibi görünür. Bu ucuzluk gerçek değildir, çünkü mal elde yoktur; atasözü onu, alım satımı konuşmanın yersizliğine bir görüntü yapar.

Tanımları sözlükte birebir aynıdır ve görüntüleri de aynı balıktan gelir. Pazarı olmaz diyen söz pazarlığın kendisini yersiz bulur, bini bir paraya diyen söz ise o pazarlıkta konuşulan fiyatın boşluğunu gösterir.

Suyu görmeden paçaları sıvamak, hiçbir belirti yokken ya da gereğinden çok önce hazırlanmaya kalkışmaktır. Atasözü ise elde olmayan bir malın alım satımı üzerine konuşmayı konu edinir. Erken davranmak ikisinde de ortaktır; atasözü bu erkenliği alım satımla sınırlar.