Atasözü

Dert Ağlatır, Aşk Söyletir Ne Demek?

Anlamı

derdi olan acı çeker, ağlar; âşık olan kimse de içindeki duyguları dışa vurup ferahlamak için durmadan söylenir.

Detaylı Açıklama

Dert ağlatır, aşk söyletir atasözü iki duygunun insanda yol açtığı iki ayrı davranışı yan yana koyar. Sözlüğe göre derdi olan acı çeker ve ağlar. Âşık olan kimse ise içindeki duyguları dışa vurup ferahlamak için durmadan söylenir. Sözün iki yarısı aynı kuruluştadır: bir duygu adı ve ettirgen bir fiil. Dert kişiyi ağlatır, aşk konuşturur; davranışı yapan kişidir, onu yaptıran duygudur. Tanımdaki ferahlamak sözü, âşığın konuşmasının bir amacı olduğunu gösterir: içini rahatlatmak. Derdin kaynağı ölüm, hastalık ya da yoksulluk olabilir. İki fiil de tek bir anı değil, bir genel durumu bildirir. Söz bir kişinin hâlini anlatırken de, iki ayrı kişinin hâlini karşılaştırırken de söylenebilir.

Örnek Cümleler

  1. Annesini kaybeden Leyla günlerdir ağlıyor, nişanlanan kardeşi ise sevdiğinden söz etmeden duramıyor; dert ağlatır, aşk söyletir.
  2. Âşık olduğundan beri Kemal sabah akşam o kızın adını anıyor, türküler mırıldanıyor; dert ağlatır, aşk söyletir.
  3. İflas haberini alan esnaf dükkânının kepengini indirip içeride saatlerce ağladı; dert ağlatır, aşk söyletir.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

İki atasözü aynı sözcükleri ters sırayla kullanır ve sözlükte ayrı açıklamalar alır. Aşk ağlatır, dert söyletir'e göre âşığın yüreği yaralıdır ve daima ağlar, derdi olan da herkese derdini anlatır. Dert ağlatır, aşk söyletir ise ağlamayı derde, durmadan söylenmeyi aşka bağlar.

Gönlü düşmek sözlükte âşık olmak diye açıklanır. Atasözünün ikinci yarısı da âşık olan kimsenin hâlini anlatır: duygularını dışa vurmak için durmadan söylenir. Deyim âşık olmayı adlandırır, atasözü âşığın bu durumdaki davranışını bildirir.

İçini dökmek, birinci anlamında duygu ve düşüncelerini bir bir anlatmak, ikinci anlamında ferahlamaktır. Atasözünün aşka ilişkin yarısı da duyguları dışa vurup ferahlamayı anlatır. Deyimin iki anlamı, atasözünün ikinci yarısında bir arada görünür.