Anlamı
herkesin gözü önündeki bir olayı şöyle böyle yorumlarla gizlemeye çalışmak boşunadır.
Detaylı Açıklama
Deveye bindikten sonra çalı ardına gizlenilmez sözü, herkesin gözü önünde olan bir olayı, açıkça ortada duran bir durumu sonradan yorumlarla ya da küçük hilelerle gizlemeye çalışmanın boşuna olduğunu anlatan atasözüdür. Deveye binmek zaten herkesin dikkatini çekecek kadar görünür bir harekettir; böylesine ortadaki bir şeyi küçücük bir çalının arkasında saklamaya çalışmak ise komik bir çabadır. Bu yüzden atasözü, göz göre göre yapılan işlerin sonradan inkâr edilmesini ya da perdelenmeye çalışılmasını eleştirir. Gerçeğin açıklığı karşısında bahanelerin küçüklüğünü vurgular. Günlük hayatta açık yalan, başarısız örtbas girişimi ve görünür kusur için çok etkili biçimde kullanılır. Büyük gerçeğin küçük örtülerle kapanmayacağını hatırlatır. Atasözü, büyük işe girişildikten sonra onu saklamaya veya küçültmeye çalışmanın anlamsızlığını vurgular.
Örnek Cümleler
- Herkesin gördüğü anlaşmayı inkâr etmeye kalkınca deveye bindikten sonra çalı ardına gizlenilmez dediler.
- Bu kadar açık bir yanlışı gizlemeye çalışma; deveye bindikten sonra çalı ardına gizlenilmez.
- Kameralar kaydetmişken açıklama yapmaları deveye bindikten sonra çalı ardına gizlenilmez durumuydu.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü ortadaki gerçek çok büyük, onu saklamak için seçilen yol ise çok küçüktür. Atasözü bu uyumsuzluğu göstererek bahaneleri gülünç hâle getirir. Çünkü büyük işe kalkışmış birinin bunu küçük gösterme çabası gülünç ve inandırıcılıktan uzaktır.
Herkesin bildiği olayların inkârı, açık hataların gizlenmeye çalışılması ve kamuya açık davranışların sonradan saklanması durumlarında kullanılır. Çünkü burada görünürlük zaten ortadadır. Büyük ortaklık, açık iş, görünür hata veya zaten herkesin bildiği girişimler için kullanılır.
Deve gibi büyük bir şeyle çalı gibi küçük bir örtünün yan yana gelmesinden doğar. Bu dengesizlik, gerçeği gizleme çabasını komik ve çaresiz gösterir. Mizah, koca deveye binmiş kişinin küçücük çalıyla görünmez olmaya çalışması görüntüsünden doğar.