Anlamı
duygu ve düşünceyi bir konu veya yapılan iş üzerinde yoğunlaştırmak:
'Dikkatini topladı, yürüyen insanlara daha bir titizlikle bakmaya başladı.' -O. Aysu.
Detaylı Açıklama
Dikkatini toplamak, duygu ve düşünceyi bir konu ya da yapılan bir iş üzerinde yoğunlaştırmaktır. Tanım iki hedef anar: üzerine düşünülen bir konu ve el altındaki bir iş. Kişi dağınık düşüncelerini bir noktaya çevirir. Tanım düşünceyle birlikte duyguyu da anar; yoğunlaşan yalnız akıl değildir. Deyimin öznesi yoğunlaşan kişidir. Konu bir sınav sorusu, bir hesap ya da bir sorun olabilir; iş bir saat tamiri, bir dikiş ya da bir çizim olabilir. Gürültü, yorgunluk ya da kaygı dikkatini toplamayı zorlaştırabilir. Kalıp bir öğütte de yer alabilir: dikkatini topla. Bir sınav salonunda, bir atölyede ya da bir sahne arkasında geçebilir. Yoğunlaşmanın ne kadar sürdüğünü sözlük belirtmez. Kişi bunu bir anda başarabilir ya da uzun bir çaba gösterebilir.
Örnek Cümleler
- Saatçi büyüteci gözüne takıp dikkatini topladı ve minik yayı cımbızla yerine oturttu.
- Matematik sorusunu üçüncü kez okuyan Defne, dikkatini toplayınca denklemdeki hatayı buldu.
- Penaltı noktasına geçen genç oyuncu, tribünlerin uğultusunu duymamaya çalışıp dikkatini topladı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kişi önce dikkatini toplar, ardından yürüyen insanlara daha özenle bakmaya başlar: Dikkatini topladı, yürüyen insanlara daha bir titizlikle bakmaya başladı. Yoğunlaşmanın yöneldiği şey insanları izlemektir. Daha bir sözü bakışın öncekinden titiz olduğunu gösterir.
Kafa yormak, bir iş ya da konu üzerinde çokça düşünmektir. Dikkatini toplamak ise duyguyu ve düşünceyi bir noktada yoğunlaştırmaktır. Birinde düşünmenin çokluğu ve süresi, ötekinde dağınıklığın toparlanması öne çıkar.
Bu atasözü dikkatli ve uyanık olmayı öğütler. Dikkatini toplamak da kişinin düşüncesini bir konuya ya da işe yöneltmesidir. Atasözü bir uyarı olarak söylenir, deyim ise yoğunlaşmanın kendisini adlandırır.