Anlamı
çekişmeye yol açmak:
'Rica ederim bey, gelir gelmez ayağının tozu ile dırıltı çıkarma.' -M. Yesari.
Detaylı Açıklama
Dırıltı çıkarmak, çekişmeye, ağız dalaşına ya da tatsız gürültüye yol açmak anlamında kullanılan bir deyimdir. İçinde küçük ama rahatsız edici bir sürtüşme hissi vardır. Büyük kavga değil, ortalığı huzursuz eden didişme anlatılır. Sözün etkisi, bu gerginliği hafif ama ısrarlı bir ses gibi duyurmasından gelir. Genellikle aile, komşuluk, esnaf ya da yakın çevre tartışmalarında kullanılır; çünkü burada tam kopuş değil, sürüp giden rahatsızlık vardır. Kısacası dırıltı çıkarmak, gereksiz çekişme başlatmaktır ve huzuru küçük küçük kemiren sürtüşmeleri görünür kılar. Ufak gerilimi büyütür. Ortamı yorar. Süreklilik hissi verir. Sabrı da taşırır. Sessiz huzuru bozar. Küçük kavgayı büyütür. Usandırır. Sertleşir. Bezdirir. Gerer. Bıktırır. Süründürür.
Örnek Cümleler
- Kapıdan girer girmez dırıltı çıkarmak içeride kimsenin hiç hoşuna gitmedi.
- Bu kadar küçük mesele için dırıltı çıkarmak gerçekten gereksizdi bence.
- Aile toplantısında biri mutlaka dırıltı çıkarmak için bir söz buluyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü daha çok didişme ve huzursuz gürültü hissi verir. Bu yüzden büyük kavgadan çok, rahatsız edici sürtüşmeyi çağrıştırır. İnceden kemirir.
Aile, komşuluk, esnaf ve yakın çevre çekişmelerinde söylenir. Özellikle küçük gerginliklerin büyümeden ortalığı huzursuz ettiği yerlerde duyulur. Didişmeyi gösterir. Yorar.
Çene yarıştırmak ve cırlamak gibi sürtüşme anlatan sözlere yakındır. Ancak burada ses ve huzursuzluk boyutu biraz daha baskın hissedilir. Süreklilik taşır.