Anlamı
işi her zaman yolunda olanlar için söylenen bir söz.
Detaylı Açıklama
Dört üstü, murat üstü, işi her zaman yolunda olanlar için söylenen bir sözdür. Söz iki öbekten kurulur ve ikisi de üstü sözcüğüyle biter. İkinci öbekteki murat sözcüğü, sözlükte murat almak kalıbında dileğine kavuşmakla birlikte geçer. Tanımdaki her zaman sözü yolunda gitmenin bir kez değil, sürekli olduğunu gösterir. Söz bir kişiyi nitelemek için kurulabilir: onun işi dört üstü, murat üstü. Kişi bir esnaf, bir çiftçi, bir öğrenci ya da bir aile olabilir. Sözlük dört sayısının neyi karşıladığını açıklamaz. Söz bir komşu sohbetinde, bir iş görüşmesinde ya da bir aile ziyaretinde geçebilir. Kendi işini anlatan birinin ağzından da çıkabilir: çok şükür, dört üstü, murat üstü. İki öbek arasında virgül bulunur.
Örnek Cümleler
- Açtığı her dükkânı kısa sürede büyüten Hasan Usta'nın işleri hep dört üstü, murat üstü gidiyor.
- Bu yıl da tarlası bereketli çıkan, hayvanları sağlıklı büyüyen komşumuzun işi dört üstü, murat üstü.
- Oğlu iyi bir işe girmiş, kızı mutlu bir evlilik yapmıştı; Ayşe Teyze'nin hâli dört üstü, murat üstüydü.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
İşi iş olmak, sözlükte işi yolunda olmak diye açıklanır. Dört üstü, murat üstü de işi yolunda olanlar için söylenir; ama tanımı buna her zaman sözünü ekler. Biri bir durumu bildirir, öteki bu durumun sürüp gittiğini.
Talihi yaver gitmek, talihi iyi olmak, işi yolunda gitmektir; tanım işin yolunda gidişini talihe bağlar. Dört üstü, murat üstünün tanımında ise talih anılmaz; söz yalnız işin her zaman yolunda olduğunu söyler. Bereketli tarlası olan komşu için iki söz de kurulabilir.
Atasözü, dünyada kiminin talihinin iyi, kiminin kötü gittiğini söyler. Dört üstü, murat üstü ise yalnız işleri her zaman yolunda olanlar için söylenir. Atasözü iki yanı birlikte gösterir; söz yalnız birine bakar.