Anlamı
argo bir işi kurnazca yönetmek.
Detaylı Açıklama
Dümen kullanmak, argoda bir işi kurnazca yönetmek anlamındadır. Tanımda iki öge vardır: bir işin yönetilmesi ve bu yönetimin kurnazca yapılması. Kurnazca sözü, kişinin karşısındakilerin önceden göremediği yollara başvurduğunu düşündürür. Yönetilen iş bir pazarlık, bir ortaklık, bir kriz, bir seçim kampanyası ya da bir aile meselesi olabilir. Özne işi yöneten kişidir; bir emlakçı, bir muhasebeci, bir takım kaptanı ya da bir aile büyüğü olabilir. Tanım bu kurnazlığın birine zarar verip vermediğini söylemez. Kalıp bir övgü içinde de, bir eleştiri içinde de kurulabilir. Kurnaz yönetim, bir sözün zamanında söylenmesi ya da bir adımın bilerek geciktirilmesi olabilir. Söz bir iş yerinde, bir kahvede ya da bir soyunma odasında duyulabilir.
Örnek Cümleler
- Ortaklar arasındaki kavgayı dümen kullanarak yatıştıran muhasebeci, şirketi dağılmaktan kurtardı.
- Pazarlıkta hiç acelesi yokmuş gibi görünüp dümen kullanan emlakçı, evi istediği fiyata sattı.
- Soyunma odasındaki krizi dümen kullanıp kimseyi kırmadan çözen kaptan, teknik direktörün güvenini kazandı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Dümen bir tekneyi yönlendiren araçtır. Kalıp bir işi bir tekne gibi istenen yöne çevirmeyi düşündürür; argodaki anlamı ise bu yönetimin kurnazca yapılmasıdır. Sözlük kalıbı argo olarak işaretler.
Dümen çevirmenin tanımında hile ve düzen vardır; kalıp teklifsiz konuşmaya aittir. Dümen kullanmak ise bir işi kurnazca yönetmektir ve tanımında hile sözcüğü geçmez. Biri hileye başvurmayı, öteki kurnaz bir yönetimi öne çıkarır.
Atasözü, öylesine sinsi ve kurnaz kimseler olduğunu, bunların adı kötüye çıkmış kimselerden daha tehlikeli olduğunu söyler. Dümen kullanan kişi de kurnazdır. Atasözü kurnazlığın sinsi yüzünü öne çıkarır; deyimin tanımında ise tehlike ya da kötülük yoktur.