Anlamı
hiçbir masrafı yoktur.
Detaylı Açıklama
Ekmek istemez su istemez atasözü, bir şeyin masraf çıkarmadığını, bakım gerektirmediğini ya da ek yük getirmediğini anlatır. Ekmek ve su, en temel ihtiyaçları temsil ettiği için, bunları bile istemeyen şey iyice külfetsiz sayılır. Bu nedenle söz hem eşyalar hem işler hem de bazen kişiler için mecazen kullanılabilir. Deyimin gücü, yüksüzlük fikrini en temel ihtiyaç üzerinden kurmasındadır. Günlük konuşmada pratiklik, tasarruf ve kolaylık anlatılırken sıkça işe yarar. Kısacası bu atasözü, masraf ve bakım istemeyen şeyleri övmek için kullanılır. Külfeti azaltır. Rahatlığı öne çıkarır. Kullanışlılığı vurgular. Yük getirmeyen çözümleri değerli gösterir. Söz bu yüzden özellikle pratik ve zahmetsiz seçenekler anlatılırken övgü cümlesi gibi çalışır. Küçük ama sürekli masraflardan kaçınma arzusunu da karşılar.
Örnek Cümleler
- Bu küçük soba ekmek istemez su istemez, köy evi için tam uygundur dedi.
- Bahçedeki taş zemin ekmek istemez su istemez olduğu için herkes memnun kaldı.
- Usta, bu makine ekmek istemez su istemez diyerek bakım kolaylığını anlattı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bunlar en temel ihtiyaçları temsil eder. Bir şey bunları bile istemiyorsa, zihinde otomatik olarak masrafsız ve zahmetsiz bir kullanım fikri doğar. Atasözü de bu en alt ihtiyaç düzeyi üzerinden külfetsizliği kuvvetle hissettirir.
Asıl kullanım eşyalar ve işler üzerindedir ama bazen yük olmayan, kimseye külfet çıkarmayan kişi için de mecazen söylenebilir. Yine de nesne tarafı daha baskındır. İnsan için kullanıldığında bile söz, daha çok çevresine yük olmama niteliğini öne çıkarır.
Ekmek istemez su istemez masrafsız olmayı anlatır. Ekmek elden su gölden ise kişinin başkasının imkânıyla geçinmesini ve emeksiz rahatını eleştiren bambaşka bir ifadedir. Biri yük çıkarmamayı över, öteki ise emeğe dayanmayan geçimi eleştirir.