Anlamı
tarikata girmek, derviş olmak.
Detaylı Açıklama
El etek tutmak deyimi, tarikata girmek, derviş olmak ve dünya işlerinden uzaklaşıp manevî bir yola bağlanmak anlamında kullanılır. Bu deyim, bir mürşide bağlanma ve tasavvuf terbiyesi içinde yer alma fikrini taşır. Günlük dilde daha seyrek duyulsa da klasik metinlerde ve eski anlatımlarda güçlü bir karşılığı vardır. Buradaki "el etek", bağlılık ve teslimiyetin sembolik ifadesidir. Sözün arkasında yalnız bir katılım değil, dünya ölçülerinden uzaklaşıp belirli bir manevî terbiyeye boyun eğme düşüncesi vardır. Bu nedenle tarihî ve dinî metinlerde sıradan bir karar değil, hayat yönünü değiştiren derin bir adım gibi görünür. Kısacası el etek tutmak, sıradan bir katılımı değil, bir manevî disipline girip ona bağlı yaşamayı anlatan köklü ve tarihî bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Genç yaşta el etek tutup dergâhta uzun yıllar hizmet ettiğini anlatırlardı.
- Dünya işlerinden usanıp el etek tuttu, yakınlarına haber bile vermedi.
- Eski menkıbelerde nice yiğidin sonunda el etek tutup sükûna eriştiği anlatılır.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü doğrudan tasavvuf hayatına ve eski sosyal yapıya bağlı bir kullanım taşır. Modern gündelik dilde alanı daralsa da tarihî ve edebî değeri sürmektedir; bu yüzden yaşar.
Temel anlamı dinî ve tasavvufî bağlanmadır. Mecazen kullanılabilse de asıl kuvvetini bu tarihî ve manevî bağlamdan alır; anlamı buradan güçlü biçimde beslenir zaten hep orada.
Yakınlık, bağlılık ve teslimiyet çağrıştırdığı için seçilmiş olabilir. Deyim, kişinin yalnız kararını değil, bütün yönelişini bir yola adadığını sezdirir ve bunu daha da derinleştirir iyice.