Anlamı
umduğunu alamamak, başarısızlığa uğramak:
'Sağa döndü, sola baktı, seksen sergüzeşte atıldı, eli boş çıktı, parasız, kıyafetsiz ve mevkisiz olup...' -R. H. Karay.
Detaylı Açıklama
Eli boş çıkmak deyimi, umduğunu alamamak, giriştiği işten sonuç çıkaramamak ya da başarısızlığa uğramak anlamında kullanılır. Buradaki çıkmak, çabanın sonundaki tabloyu gösterir; kişi bir arayışa, mücadeleye ya da denemeye girer ama eline bir şey geçmez. Bu yüzden deyimde hem uğraş hem sonuçsuzluk vardır. Deyim, sürecin sonunda beliren boşluğu ve boşa gitmiş emeği aynı anda hissettirir. Özellikle resmi, ticari ya da rekabetli alanlarda başarısız sonucun çıplak biçimde ortaya çıkmasını anlatır. Bir daireye dilekçe verip sonuç alamamak ya da pazarlık sonunda beklediği fırsatı kaçırmak bu anlatımı güçlendiren somut örneklerdir. Kısacası eli boş çıkmak, girişimin sonunda elde bir kazanç, sonuç ya da başarı olmamasını anlatan etkili ve yerleşik bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Bunca başvurudan sonra yine eli boş çıktı, genç adamın sabrı iyice zorlandı.
- İhale için çok uğraştılar ama sonunda eli boş çıktıkları anlaşılınca sustular.
- Girdiği her işten eli boş çıkması artık onun için talihsizlikten fazlasıydı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Yakın anlamlıdır ama eli boş çıkmakta girişimin sonucu daha baskındır. Dönüş hareketinden çok, denemenin başarısız kalması ön plana gelir burada ve sonuç duygusu ağır basar.
Çünkü ortada bir beklenti ve emek vardır. Sonunda hiçbir karşılık çıkmayınca söz, boşa giden çabayı da hissettirir derinden ve hayal kırıklığını büyütür iyice çok daha fazla.
İş başvurusu, ihale, ticaret, arayış ve talep süreçlerinde daha sık kullanılır. Çünkü bu alanlarda sonuç alıp alamamak çok belirleyicidir açıkça ve emek doğrudan görünür insanlara.