Anlamı
kendisine iyilik yapıldığında devamını fazlasıyla isteyen kimseler için kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Elini veren kolunu alamaz atasözü, birine küçük bir iyilik yapıldığında onun devamını ölçüsüzce isteyen, sınır tanımayan kimseleri anlatır. Burada el küçük yardımı, kol ise ondan çok daha büyük beklentiyi simgeler. Atasözü bu yüzden iyilikte ölçü ve sınır koyma gereğini hatırlatır. İyilik yaparken karşımızdakinin bunu hak olarak görmeye başlaması, sözün asıl uyardığı noktadır. Bu bakımdan söz bencillik öğretmez; daha çok iyi niyetin suistimal edilmemesi için dikkatli ve dengeli davranmayı öğütler. İnsan ilişkilerinde yardımın kıymeti kadar sınırının da önemli olduğunu açıkça gösterir. Kısacası elini veren kolunu alamaz, bazı insanların gösterilen küçük yakınlığı suistimal ederek daha fazlasını istemeye yatkın olduğunu anlatan uyarıcı bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Bir kez arabasını verdi, sonra elini veren kolunu alamaz sözünün doğruluğunu yaşayarak gördü.
- Komşuya biraz yüz verince elini veren kolunu alamaz hâli başladı dedi sinirle.
- Borcu bir ay erteleyince adam üstüne yatmaya kalktı; elini veren kolunu alamaz misali.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü her yardım aynı karşılığı doğurmaz. Bazı insanlar verilen küçük kolaylığı kalıcı hak gibi görüp ölçüyü aşabilir; atasözü tam bu noktada uyarır açıkça burada özellikle.
Doğrudan bencillik öğretmez; daha çok kime, ne ölçüde ve nasıl yardım edildiğini düşünmeyi öğütler. Yani iyilikte aklı ve sınırı birlikte hatırlatır açıkça burada da özellikle.
Borç, komşuluk, akrabalık, iş yardımı ve emanet ilişkilerinde sık söylenir. Çünkü beklentinin büyümesi en çok bu alanlarda ciddi sorun doğurur gerçekten sıkça burada çoğu zaman.