Anlamı
davranışlarını içinde bulunduğun koşullara uydur.
Detaylı Açıklama
"Erine göre bağla başını, tencerene göre kaynat aşını" atasözü, insanın davranışlarını, harcamalarını ve hayat düzenini içinde bulunduğu şartlara göre ayarlaması gerektiğini anlatır. Burada hem aile içi uyum hem de ekonomik ölçü vurgusu vardır. Baş bağlama, sosyal tavrı ve duruşu; tencereye göre aş kaynatma ise imkân ölçüsünde yaşama fikrini temsil eder. Atasözü, aşırı gösterişi, durumuna uymayan yaşam tarzını ve hesapsız davranışı eleştirir. Bu nedenle yalnız evlilik için değil, bütçe planı, toplumsal ilişki ve günlük hayat dengesi için de kullanılabilir. Sözün ana öğüdü, insanın hem görünüşte hem geçimde ölçüyü kaçırmaması ve elindeki şartlarla uyumlu bir hayat kurmasıdır. Kısacası bu söz, şartlara uygun yaşamanın ve ölçülü davranmanın önemini hatırlatan köklü bir hayat kuralıdır.
Örnek Cümleler
- Annesi yeni gelinine erine göre bağla başını, tencerene göre kaynat aşını diye nasihat verdi.
- Borçlanıp gösteriş yapmaya kalkınca babası erine göre bağla başını, tencerene göre kaynat aşını dedi.
- Anneannem, erine göre bağla başını, tencerene göre kaynat aşını der, ölçülü yaşamayı öğütlerdi.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü biri sosyal davranışı, diğeri ekonomik ölçüyü temsil eder. Böylece atasözü insanın hem tavrını hem de yaşam düzenini şartlarına göre ayarlamasını açıkça ister burada özellikle.
Geleneksel söyleyişte öyle görünse de verdiği öğüt daha geniştir. Bugün herkes için geçerli olacak biçimde, imkânına ve şartına göre yaşama kuralı olarak okunabilir burada rahatlıkla.
Bütçe yönetimi, ev düzeni, gösterişten kaçınma ve ilişkilere uygun davranma gibi birçok alanda uygulanabilir. Temel ilke, elindeki imkânı ve bulunduğun durumu doğru değerlendirmektir sürekli burada.