Deyim

Ezberden Yapmak Ne Demek?

Anlamı

bir yere bakmadan bellekte kalan biçimiyle yapmak.

Detaylı Açıklama

Ezberden yapmak, bir yere bakmadan bellekte kalan biçimiyle yapmak anlamındadır. Kalıp söylemeyi değil, yapmayı anlatır: bir yemek tarifini uygulamayı, bir dansın figürlerini yapmayı ya da bir dolabı kurmayı. Bakılmayan şey bir tarif, bir çizim, bir harita ya da bir kullanım kılavuzu olabilir. Kalıbın öznesi işi yapan kişidir; bu kişi işi daha önce öğrenmiş, belleğine almıştır. Bellekte kalan biçim sözü, kişinin işi daha önce öğrendiğini, gördüğünü ya da yaptığını düşündürür. Kalıbın nesnesi yapılan iştir: tarifi ezberden yapmak. Bir usta, bir aşçı ya da bir oyuncu bu kalıpla anılabilir. Kalıp bir ustalığı da taşıyabilir, bir dikkatsizliği de: kişi kılavuza bakmadığı için bir adımı atlayabilir.

Örnek Cümleler

  1. Yıllardır aynı lokantada çalışan aşçı, annesinden kalan börek tarifini ezberden yaptı.
  2. Bölgenin halk dansları ekibi, müzik başlayınca bütün figürleri ezberden yaptı.
  3. Kılavuza bakmadan dolabı ezberden kurmaya kalkan Burak, sonunda iki vidayı fazla buldu.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Ezberden okumak, önceden öğrendiği bir metni bir yere bakmadan söylemektir. Ezberden yapmak da bakmadan, bellekteki biçime dayanarak iş görmektir. Biri bir sözü söylemeyi, öteki bir işi yapmayı anlatır; ikisi aynı ayrılma ekini ve aynı bakmama koşulunu paylaşır.

Göz önünde olmanın ikinci anlamı unutmamak, olduğu gibi hatırlamaktır. Ezberden yapılan bir iş de kişinin işi olduğu gibi hatırlamasına dayanır. Deyim hatırlamanın kendisini, kalıp o hatırlamaya dayanarak yapılan işi anlatır.

Atasözü, alanında uzman bir kişinin bir sorunu kolayca çözmesinin, o işe yıllarca verilmiş emeğin karşılığı olarak görülmesi gerektiğini söyler. Bir işi ezberden yapan usta da böyle bir emeğin ürünü olabilir. Atasözü uzun emeğin değerini, kalıp ise bakmadan yapılan işi anlatır.