Anlamı
yararlı olmak:
'Şu seyyahlar İstanbul'a faydalı oluyorlar mı bilmem ama bana zararları dokundu.' -N. Hikmet.
Detaylı Açıklama
Faydalı olmak, bir kişiye, işe, kuruma ya da topluma gerçek anlamda yarar sağlamak demektir. Bu deyimde yalnız iyi niyet değil, somut katkı düşüncesi vardır. Bir bilgi, bir emek, bir yol gösterme, hatta bir uyarı bile faydalı olabilir. Kaynak cümlede seyyahların İstanbul'a yararlı olup olmadığı sorgulanırken, sözün yalnız teorik iyiliği değil, pratik sonucu tarttığı görülür. Bu yüzden ifade eğitimde, iş hayatında, aile içinde ve toplumsal değerlendirmelerde çok sık kullanılır. İnsanların değeri çoğu zaman niyetleriyle değil, faydalı olup olmadıklarıyla ölçülür. Deyimin gücü de burada yatar: sonucu merkeze alır. Yalnızca var olmayı değil, işe yarar bir katkı sunmayı ölçü sayar. Böylece yarar ile sorumluluk arasındaki bağı görünür kılar.
Örnek Cümleler
- Bu kısa eğitim bile genç ustalara sandığından çok faydalı oldu.
- Mahalledeki çocuklara ders anlatmak ona da çevresine de faydalı oldu.
- Toplantıda söylenen en sade öneri, uzun tartışmalardan daha faydalı oldu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü faydalı olmak, yalnız iyi düşünmeyi değil, gerçek bir yarar doğurmayı anlatır. Söz bu yüzden niyetin etkisini somut sonuç üzerinden değerlendirir ve işe yararlığı merkeze koyar.
Eğitim, sağlık, iş hayatı, aile içi yardımlaşma ve toplumsal hizmet konuşmalarında çok doğaldır. Ortak vurgu, yapılan şeyin işe yarar bir katkı üretmesi ve çevreye dokunmasıdır.
İki söz çok yakındır. Ancak faydalı olmak daha çok kişi ya da davranışa yönelir, faydası olmak ise ortaya çıkan yararın kendisini biraz daha belirgin ve sonuç odaklı biçimde anlatır.