Anlamı
tkz. 1) anlaşılmamak:
'Ama sözleri motor gürültüsünün içinde güme gitti.' -H. Taner. 2) boşu boşuna ölmek, hiç uğruna ölmek:
'Baktım ki güme gideceğim, yavaşça kayığın baş yanına gittim ve kendimi denize salıverdim.' -Halikarnas Balıkçısı. 3) değeri anlaşılmadan yitip gitmek:
'Gelgelelim çağın sansürü, dine karşı çıkıyorsa Yunus'un nice imanlı şiiri güme gidecekti, demektir.' -T. Halman.
Detaylı Açıklama
Güme gitmek deyimi, bağlama göre anlaşılmamak, boşu boşuna yok olmak ya da değeri fark edilmeden arada kaynamak anlamlarında kullanılır. Ortak nokta, bir şeyin hak ettiği biçimde görünür olmadan kaybolmasıdır. Söz bazen gürültü içinde duyulmayan bir cümleyi, bazen boş yere ödenen ağır bedeli, bazen de kıymeti anlaşılmadan yitirilen kişi ya da eserleri anlatır. Bu nedenle deyim, hem fiziksel hem toplumsal hem de manevi kayıplar için geniş bir kullanım alanına sahiptir. İçinde haksızlık, boşa gitme ve yazık olma duygusu belirgindir. Kısacası güme gitmek, görünmeden, anlaşılmadan ya da hak ettiği değeri bulamadan kaybolup gitmeyi anlatan çok yönlü ve güçlü bir deyimdir. Bu yönüyle yalnız sonucu değil, o sonucun içindeki kayıp ve haksızlık hissini de taşıyabilir.
Örnek Cümleler
- Toplantıda en önemli uyarı kalabalığın konuşması arasında bütünüyle güme gitti.
- Yıllarca emek verdiği yazılar birkaç politik tartışmanın arasında güme gitmişti.
- Genç asker, yanlış kararlar yüzünden güme gitmekten son anda kurtuldu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hepsinde bir şey hak ettiği biçimde yerini bulamaz ve arada kaybolur. İster söz duyulmasın, ister emek boşa gitsin, ister hayat yazık olsun; temel duygu kayıp ve boşa çıkmadır.
Çünkü güme gitmekte çoğu zaman rastlantı, ihmal ya da yanlışlık yüzünden oluşan bir yazıklanma vardır. Bu da söze sıradan bir kayıptan daha ağır bir anlam yükler.
Güme gitmek daha çok sonucun kendisini, yani kaybolup görünmez hâle gelmeyi anlatır. Güme götürmek ise bunu birinin bilerek ya da etkili biçimde örtmesi yönüne odaklanır.