Anlamı
hesap kitap yapmak: Hesapladım kitapladım, işin içinden bir türlü çıkamadım.
Detaylı Açıklama
Hesaplamak kitaplamak deyimi, bir meseleyi çeşitli yönleriyle tekrar tekrar hesap etmek, ayrıntılarını kurcalamak ve çıkış yolu arayacak kadar ince düşünmek anlamında kullanılır. Bu ifade, sıradan planlamadan daha yoğun bir zihinsel uğraşı anlatır. İnsan bazen bir işi kurmak, bir borcu çevirmek, bir yol bulmak ya da sonucu kestirmek için uzun uzun hesaplar, kitaplar. Deyimde hafif bir zorlanma ve işin içinden çıkmaya çalışma duygusu da bulunur. Bu yüzden yalnız düzenli planı değil, plan yaparken yaşanan zihinsel sıkışmayı da taşıyabilir. Kısacası hesaplamak kitaplamak, bir meseleyi çıkış yolu bulana kadar ayrıntılı biçimde düşünüp hesaplamayı anlatan canlı bir deyimdir. Bu nedenle hesaplamak kitaplamak, gelişigüzel davranmayan, sonucunu önceden tartmaya çalışan kişileri anlatırken de sık kullanılan bir söz öbeğidir.
Örnek Cümleler
- Bu yatırımı aylarca hesaplamak kitaplamak zorunda kaldık, sonunda sonra başladık.
- Babam her harcamayı önceden hesaplamak kitaplamak alışkanlığını yıllarca hiç bırakmadı.
- Babam yeni işi hesaplamak kitaplamak bilmeden adım atılmaz derdi sıkça.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü aynı mesele üzerinde tekrar tekrar durmayı, hesap yapıp yeni ihtimalleri düşünmeyi anlatır. Bu tekrar duygusu, işin insanı zihinsel olarak zorladığını da sezdirir. Hesaplamak kitaplamak, bir işi yapmadan önce bütün ayrıntılarını, masrafını, riskini ve sonucunu dikkatle düşünüp ölçüp biçmek demektir.
Yakındır; ancak hesaplamak kitaplamak ifadesi daha çok sürüp giden uğraşı ve çıkış arayışını hissettirir. Hesap kitap yapmak ise biraz daha nötr planlama tonu taşıyabilir. Bu ikileme, işin yalnız sayı yönünü değil, karar verme öncesindeki zihinsel tartma ve planlama sürecini de birlikte anlatır.
Borç planı, yatırım, ev alma, bütçe denkleştirme ve zor kararlar anlatılırken özellikle yerini bulur. Çünkü bu alanlarda insan çoğu kez uzun süre hesapla oyalanır. Özellikle para, zaman, emek ve risk dengesinin önemli olduğu işlerde acele etmeyip düşünerek davranma tavrını gösterir.