Anlamı
öfkesini yenememek.
Detaylı Açıklama
Hırsını alamamak, kişinin içinde yükselen öfkeyi, kızgınlığı ya da hıncı kolayca yatıştıramaması anlamına gelir. Buradaki alamamak, duygunun çekilip gitmemesini, insanın içinden sökülüp atılamamasını anlatır. Bu yüzden söz, anlık bir öfkeden çok, devam eden ve kişiyi hâlâ zorlayan bir kızgınlık hâline işaret eder. İnsan tartışma bittikten sonra bile içinden konuşmaya devam ediyorsa, yapılanı hazmedemiyorsa hırsını alamamış sayılır. Deyim çoğu zaman kırgınlık, gurur yarası ve öç duygusuyla birlikte düşünülür. Gündelik dilde hem küçük tartışmalar hem daha derin incinmeler için rahatça kullanılır. Böylece dinmeyen öfkenin insanı içeriden kemirmesini anlatan, duygusal yoğunluğu yüksek ve yerleşik bir deyim olarak öne çıkar. Özellikle susulmuş ama kapanmamış hesapların sürdüğü durumlarda çok yerinde kullanılır.
Örnek Cümleler
- Sözünü duyunca hırsını alamamak yüzünden gece boyunca uyuyamadı evde yalnız.
- Tartışma bitti ama o yine hırsını alamamak hâliyle dolaştı durdu.
- Onca özre rağmen hırsını alamamak ikisini yeniden karşı karşıya getirdi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hırsını alamamak, kişinin öfkesinin, kırgınlığının veya iç sıkıntısının kolayca dinmemesini öne çıkarır. Duygu burada geçici değil, uzayan ve kişiyi içeriden zorlayan bir hâl alır açıkça.
Çünkü anlık kızgınlık geçebilir, ama hırsını alamamak sözünde duygunun sürmesi vardır. Kişi olay bittikten sonra bile içindeki öfkeyi tam olarak bırakamaz ve hemen, kolayca sakinleşemez.
Kırıcı sözler, küçük düşürülme, rekabet, gurur kırılması veya uzun süren tartışmalar sonrası kullanılır. Genellikle kişinin içten içe hâlâ öfkeli, kırgın ve huzursuz olduğu zamanları anlatır.