Anlamı
kimseye görünmeden, gizlice:
'Kapıda feneri söndürüp uzun süre bir hırsız gibi bekledi.' -İ. O. Anar.
Detaylı Açıklama
Hırsız gibi, kimseye görünmeden, dikkat çekmeden, sessizce ve gizlice davranmayı anlatan bir deyimdir. Buradaki benzetme, hırsızın sakınarak hareket ettiği düşüncesinden doğar; amaç gerçekten suç isnadı yapmak değil, görünmeden iş görme tarzını vurgulamaktır. Bu yüzden söz, kapıdan sessizce süzülmekten bir işi fark edilmeden yapmaya kadar birçok durumda kullanılabilir. Deyim bazen utangaç, bazen çekingen, bazen de sakıncalı bir tavrı anlatır. Tonu bağlama göre hafif alaycı veya eleştirel olabilir. Gündelik dilde görünmemeye çalışan kişileri anlatmak için oldukça pratiktir. Böylece gizlilik, çekinme ve fark edilmeden davranma düşüncesini somut, güçlü ve kolay anlaşılır bir benzetmeyle anlatan yerleşik bir deyim olarak kullanılır. Özellikle suçluluk, çekingenlik ve tedirginlik havasını birlikte taşıdığı anlarda etkisi artar.
Örnek Cümleler
- Gece eve hırsız gibi girip kimseyi uyandırmadan odasına geçti sessizce.
- Sorumluluktan kaçınca hırsız gibi ortadan kaybolması herkesi kızdırdı bugün iyice.
- Dosyayı masaya hırsız gibi bırakıp kimseye görünmeden çıktı sessizce oradan.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hırsız gibi sözü, kimseye görünmeden, sessizce ve gizlice davranmayı anlatır. Burada asıl vurgu suçun kendisinden çok, dikkat çekmemeye çalışan, tedirgin ve sakınan hareket tarzı üzerindedir.
Hayır, her zaman ağır bir suçlama taşımaz; bazen yalnız çekingen veya görünmeden davranan kişiyi anlatır. Yine de tonunda çoğu zaman hafif eleştiri veya alay bulunabilir.
Gece sessizce eve girmek, görünmeden çıkmak, fark edilmeden bir şey bırakmak veya ortadan usulca kaybolmak gibi durumlarda kullanılır. Ortak özellik gizlilik, sessizlik ve tedirgin davranıştır.