Anlamı
izin, onay vermek.
Detaylı Açıklama
İcazet vermek deyimi, bir işin yapılmasına izin çıkarmak, onay göstermek ve yetki tanımak anlamına gelir. Bu söz yalnız günlük izin verme işini değil, daha köklü ve hiyerarşik bir kabulü de taşıyabilir. Geleneksel kullanımda hocanın öğrencisine, şeyhin müridine ya da üst makamın astına yetki vermesi gibi daha ağır bir anlamı vardır. Bu yüzden sıradan “olur vermek”ten biraz daha resmî ve eski bir tını taşır. Aile içinde, kurumlarda, meslekî ilişkilerde ve öğretici geleneklerde kolayca yer bulur. Cümlede kullanıldığında kararı elinde tutan bir merciin bulunduğu, işin de onun rızasıyla yürüdüğü anlaşılır. Kısacası icazet vermek, yalnız izin değil, uygun görme ve yetki tanıma anlamını da birlikte taşıyan güçlü ve yerleşik bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Usta, çırağın tek başına dükkân açmasına sonunda icazet verdi zoraki.
- Aile büyüğü bu evliliğe icazet verebilmek için uzun uzun düşündü.
- Müdür, proje ekibinin yeni yöntemi denemesine bugün icazet verdi sonunda.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bu deyimde yalnız serbest bırakma değil, uygun görme ve yetki tanıma duygusu da vardır. Sözü söyleyen tarafın daha üst bir konumda bulunduğu ve kararın onun onayına bağlı olduğu açıkça sezilir.
Aile büyüklerinin onayı gereken durumlarda, usta çırak ilişkisinde, eğitim geleneğinde ve kurum içi yetki zincirinde daha doğal kullanılır. Deyim, kararın hiyerarşik bir kanaldan geçtiğini belirginleştirir.
Resmiyet, ağırlık ve otorite duygusu katar. Basit bir izin cümlesi olmaktan çıkıp, işin meşruiyet kazandığını ve daha sağlam bir zemine oturduğunu açıkça hissettirir dinleyene de.