Anlamı
çok ileri gitmek, aşırı davranmak.
Detaylı Açıklama
İfrata kaçmak deyimi, bir işte, duyguda, harcamada, cezada ya da davranışta aşırı gitmek, ölçüyü aşmak anlamına gelir. Burada sorun yalnız çokluk değildir; uygun sınırın kaybedilmesidir. Bu yüzden kişi iyi niyetle bile ifrata kaçabilir ve sonuçta yarardan çok zarar doğurabilir. Çocuk yetiştirmede aşırı korumak, sevgide boğuculuk, öfkede sertlik, harcamada savurganlık ya da çalışmada kendini tüketme gibi örnekler bu deyimle anlatılır. Cümlede kullanıldığında, hareketin dengesini kaybettiği ve artık makul sınırın ötesine geçtiği anlaşılır. Söz, ölçü fikrini canlı tutan uyarıcı bir anlatım gücüne sahiptir. Kısacası ifrata kaçmak, herhangi bir konuda yararlı sınırı aşıp aşırılığa düşmeyi anlatan, denge çağrısı yapan güçlü ve yaygın bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Çocuğu korurken ifrata kaçması onun tek başına güçlenmesini iyice zorlaştırdı.
- Eleştiride ifrata kaçılırsa haklı söz bile çoğu zaman değersiz görünebilir.
- Kutlama yapacağız diye masrafta ifrata kaçtılar ama sonunda kimseye faydası olmadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü ölçü kaybolduğunda iyi görünen şey bile zarar üretmeye başlayabilir. Aşırılık, niyet ne kadar olumlu olursa olsun, dengeyi bozar ve beklenen faydayı tersine çevirebilir kolayca.
Hayır, yalnız öfke gibi olumsuz duygular için değildir. Sevgi, yardım, koruma, çalışma ve harcama gibi ilk bakışta olumlu görünen alanlarda da aşırılık varsa ifrata kaçmak denebilir.
Ana fikir, sınırı aşmanın zararıdır. Deyim, davranışın yalnız güçlü değil, gereğinden fazla olduğunu ve bu yüzden sağlıklı sonuç vermeyeceğini belirgin biçimde açıkça hissettirir dinleyene hemen.