Anlamı
yetersiz araçlarla, sürekli ve sabırlı bir biçimde çalışıp çok güç olan veya çok ağır yürüyen bir işi başarmaya çalışmak:
'İğne ile kuyu kazmak gibi bir şeydi oymacılık.' -Ç. Altan.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, çok yetersiz araçlarla, büyük sabırla ve ağır ilerleyen bir işi başarmaya çalışmak anlamında kullanılır. Yapılan iş mümkündür ama son derece zor, zahmetli ve yavaş ilerlemektedir. Günlük dilde emek yoğun işler, kıt imkânlarla yürütülen projeler ve sabır gerektiren uğraşlar için sıkça duyulur. Tek başına büyük bir projeyi bitirmeye çalışan bir mühendis, az bütçeyle iş kurmaya çalışan bir girişimci ya da sınırlı kaynaklarla araştırma yapan bir bilim insanı bu deyimle anlatılabilir. Deyim, hem zorluğun büyüklüğünü hem de emeğin sabrını vurgular. Bazen takdir, bazen de işin ne kadar güç olduğunu belirtmek amacıyla kullanılır. Özellikle emek ve sabrın takdir edildiği bağlamlarda olumlu, imkânsızlığın vurgulandığı bağlamlarda ise olumsuz bir ton taşır.
Örnek Cümleler
- Patronun dediklerini duyunca iğne ile kuyu kazdı.
- Olanları görünce resmen iğne ile kuyu kazdı, ne yapsın.
- Haberi duyunca herkes iğne ile kuyu kazdı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
İmkânsızlığa yakın zorluğu, yetersiz araçları ve sabır gerektiren emeği vurgular. Bu deyim doğrudan görsel bir imgeden gelir.
İkisi de olabilir; hem işin zorluğunu anlatır hem de çaba göstereni takdir edebilir. Özellikle emek ve sabrın takdir edildiği bağlamlarda olumlu, imkânsızlığın vurgulandığı bağlamlarda ise olumsuz bir ton taşır.
Sabreden derviş muradına ermiş ve damlaya damlaya göl olurla sabır yönünden yakınlık kurar. Bu deyim, çok yetersiz araçlarla, büyük sabırla ve ağır ilerleyen bir işi başarmaya çalışmak anlamında kullanılır.