Anlamı
bir şey alınması imkânı olmayan yerden, bir şeyler vermesini beklemek boştur.
Detaylı Açıklama
İmam evinden aş, ölü gözünden yaş çıkmaz atasözü, bir şey alınması imkânsız ya da beklenmemesi gereken yerden bir şey ummanın boş olduğunu anlatır. Atasözünde iki örnek de doğal yapıları gereği sonuç vermeyecek durumları temsil eder. Bu nedenle söz, beklentinin yanlış yere yöneltildiğini vurgulamak için kullanılır. Bir kimse imkânsız yerden yardım, merhamet ya da kazanç bekliyorsa bu atasözüyle uyarılabilir. Cümlede kullanıldığında gerçekçilik, hayat tecrübesi ve boş beklentiden kaçınma düşüncesi öne çıkar. Atasözü yalnız yoksunluğu değil, beklenti kurarken muhatabı doğru seçmenin önemini de hissettirir. Bu yönüyle hayal kırıklığını önleyen sert bir öğüt işlevi de görür. Kısacası bu söz, olmayacak yerden fayda beklemenin boşluğunu anlatan güçlü bir hayat gözlemidir.
Örnek Cümleler
- O cimriden borç isterken dedem, imam evinden aş, ölü gözünden yaş çıkmaz dedi.
- Yıllarca haksızlık eden patrondan merhamet beklemek, imam evinden aş, ölü gözünden yaş çıkmaz sözünü doğruladı.
- Mahalleli, o kapıdan yardım beklemeyin; imam evinden aş, ölü gözünden yaş çıkmaz diyerek sustu.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Yanlış kişiden ya da yanlış yerden yardım, iyilik ve fayda beklemenin boş olduğunu öne çıkarır. Yani beklentinin gerçekçi temele dayanması gerektiğini açıkça yeniden herkese hatırlatır.
Çünkü iki örnek de doğal olarak sonuç vermeyecek şeyleri temsil eder. Bu karşılaştırma, beklenen şeyin imkânsızlığını daha çarpıcı ve kolay akılda kalır biçimde herkese gösterir.
Cimri, duyarsız, kötü niyetli ya da zaten veremeyecek durumda olan kişilerden yardım bekleyen kimseler için söylenebilir. Böylece boş umudun önüne geçilmek özellikle daha çok istenir.