Anlamı
çok keskin.
Detaylı Açıklama
Jilet gibi deyimi, bir şeyin son derece keskin olduğunu anlatan güçlü bir benzetmedir. En yaygın kullanımı bıçak, makas, kılıç gibi kesici aletlerin keskinliğini vurgulamak içindir; ancak mecazen de zeki, hazırcevap, keskin zekalı bir kişiyi tanımlamak için kullanılabilir. Deyim, jiletin ince ama olağanüstü keskin oluşundan doğar ve dinleyende hem dikkat hem çekinme uyandırır. Günlük dilde sıkça duyulur: bir aşçı bıçağının iyi bilenmiş olduğunu, bir satıcı malının kalitesini ya da bir öğretmen öğrencisinin zekasını anlatırken jilet gibi der. Hem olumlu hem uyarıcı bir ton taşıyabilir; keskinlik bazen övgü, bazen de tehlike sinyali verir. Deyim kısa, etkili ve herkes tarafından anlaşılan bir ifade olduğu için konuşma diline kolayca yerleşmiştir ve keskinlik kavramının en bilinen benzetmelerinden biridir.
Örnek Cümleler
- Kasap bıçağını öyle bilemiş ki jilet gibi olmuş, dokunsan keser.
- Yeni avukatımız jilet gibi bir zekaya sahip, hiçbir ayrıntıyı kaçırmıyor.
- Dedem çakısını her akşam taşla biler, jilet gibi yapardı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, deyim kesici aletlerin ötesinde mecazi anlamda da kullanılır. Keskin zekalı, çok dikkatli veya hazırcevap kişileri tanımlamak için de jilet gibi denir. Böylece deyim hem somut keskinliği hem zihinsel keskinliği karşılayan geniş bir kullanım alanına sahiptir.
Jilet gibi denildiğinde dinleyende hem saygı hem hafif bir çekinme oluşur. Keskinlik imgesi, söz konusu şeyin veya kişinin ciddiye alınması gerektiğini, dikkatsizliğin zarar verebileceğini sezdirir ve ifadeye güçlü bir vurgu katar.
Her ikisi de keskinlik anlatır ancak jilet gibi daha ince, daha hassas bir keskinliği çağrıştırır. Bıçak gibi ifadesi bazen acı veya sızı için de kullanılırken jilet gibi daha çok saf keskinlik ve incelik vurgusunu taşır ve daha güçlü bir imge sunar.