Anlamı
öfkelenmek:
'Kan başına çıkarmış zavallının ve hep bağırmak, bağırmak istermiş.' -P. Safa.
Detaylı Açıklama
Kan başına çıkmak deyimi, bir kişinin şiddetli biçimde öfkelenmesini, hiddetlenmesini ve kontrolünü yitirme noktasına gelmesini ifade eder. Öfke anında yüzün kızarması, şakaklardaki damarların şişmesi ve başta bir basınç hissedilmesi gibi fiziksel belirtilerin deyime kaynaklık ettiği düşünülür. Peyami Safa gibi yazarların eserlerinde de rastlanan bu güçlü ifade, insanın öfkeyle dolup taştığı, sakin düşünme yetisini kaybettiği anları betimler. Deyim, öfkenin bedensel yansımalarını somut biçimde aktarır ve kişinin artık kendini kontrol edemediği sınır noktasını anlatır. Tartışma, haksızlık veya provokasyon anlarında yaşanan yoğun siniri dile getirmek için kullanılır.
Örnek Cümleler
- Oğlunun karnede kötü notlar getirdiğini görünce kanı başına çıktı ve bağırmaya başladı.
- Toplantıda haksız yere suçlanınca kanı başına çıktı ama kendini zor tutarak sessiz kaldı.
- Arabayı çizen kişiyi gördüğünde kanı başına çıktı, yüzü kıpkırmızı oldu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim, bir kişinin şiddetli biçimde öfkelenmesini ve kontrolünü yitirme noktasına gelmesini ifade eder. Öfke anında yüzün kızarması ve başta basınç hissedilmesi gibi fiziksel belirtilerden yola çıkarak oluşmuş güçlü bir anlatım biçimidir.
Öfke anında yüzün kızarması, şakaklardaki damarların şişmesi, başta basınç hissedilmesi ve kalp atışının hızlanması gibi belirtilerle ilişkilidir. Kanın yüze ve başa hücum etmesi olarak da ifade edilen bu fizyolojik tepki deyimin temelini oluşturur.
Peyami Safa gibi önemli yazarlar eserlerinde bu deyimi karakterlerin öfke patlamalarını betimlemek için kullanmıştır. Edebiyatta gerilim ve çatışma sahnelerinde kahramanların duygusal durumunu somutlaştırmak amacıyla sıkça başvurulan bir ifadedir.