Anlamı
1) baskı yaparak veya kıyıcı davranışlarla bir topluluğu ezmek, zulmetmek:
'Karaköy civarını kasıp kavuran iki serseri çocuğu enselerinden yakalayıp huzuruna getirmiştim.' -Y. K. Karaosmanoğlu. 2) çok zarar vermek, mahvetmek:
'Derhâl asabi, ince, deli sesi çınlamaya başlar, etrafı kasıp kavurur ve kıyametleri koparırdı.' -A. Ş. Hisar. 3) çok etkilemek, hüküm sürmek:
'Dışarıda ortalığı kasıp kavuran bir ayaz vardı.' -C. Uçuk.
Detaylı Açıklama
Kasıp kavurmak deyimi üç farklı anlam taşır. İlk anlamı baskı yaparak veya kıyıcı davranışlarla bir topluluğu ezmek ve zulmetmektir. İkinci anlamı çok zarar vermek ve mahvetmektir. Üçüncü anlamı ise çok etkilemek ve hüküm sürmektir. Deyimdeki kasmak ve kavurmak fiilleri sertlik, şiddet ve yakıcılık çağrışımı yapar. Hem olumsuz hem de nötr bağlamlarda kullanılabilir. Bir zorbanın çevresini kasıp kavurması olumsuz bir durumken bir soğuğun ortalığı kasıp kavurması doğal bir olayı betimler. Türk edebiyatında güçlü karakterlerin etkisini anlatmak için sıkça tercih edilen bu deyim, hem fiziksel hem de duygusal etki alanlarını kapsar. Günlük dilde yaygın biçimde kullanılan etkileyici ve güçlü bir ifadedir. Anlatımın yoğunluğunu artıran dramatik bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Fırtına sahil şeridini kasıp kavurdu ve kıyıdaki birçok tekne ağır hasar gördü.
- Yeni müdür gelir gelmez ofisi kasıp kavurmaya başladı ve herkes tedirgin oldu.
- Grip salgını tüm şehri kasıp kavurmuştu ve hastaneler dolup taşıyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyimin üç anlamı vardır: bir topluluğu baskıyla ezmek, çok zarar vererek mahvetmek ve çok etkileyerek hüküm sürmek. Sertlik ve şiddet çağrışımı taşıyan güçlü bir ifadedir.
Doğal afetlerin yıkıcı etkisini, zorba kişilerin çevrelerine yaptığı baskıyı veya bir olayın geniş çaplı etkisini anlatmak için kullanılır. Hem olumsuz hem de nötr bağlamlarda tercih edilebilir.
Genellikle olumsuz veya nötr bağlamlarda kullanılır ancak bir kişinin olağanüstü başarısıyla çevresini etkilemesi anlamında da tercih edilebilir. Bu durumda güçlü bir etki bırakmayı ifade eder.