Anlamı
gülünç veya utanılacak duruma düşmek:
'Halka, gençliğe ve basına kepaze oldu.' -N. F. Kısakürek.
Detaylı Açıklama
Kepaze olmak deyimi, kişinin gülünç veya utanılacak bir duruma düşmesini ifade eder. Kepaze etmek deyiminden farklı olarak burada kişi bu duruma kendisi düşer veya başkalarının eylemleri sonucunda bu hâle gelir. Kişi toplum içinde rezil olur, saygınlığını ve itibarını yitirir. Bu durum kişinin sosyal hayatını derinden etkiler ve çevresinde olumsuz bir imaj oluşturur. Türk toplumunda itibar kaybı ağır bir toplumsal yaptırım olarak algılanır ve kepaze olan kişi uzun süre bu durumun izlerini taşır. Deyim edebiyatta özellikle toplumsal baskı ve dışlanma temalarında kullanılır. Günlük konuşmalarda da bir hata, beceriksizlik veya ahlaki açıdan onaylanmayan bir davranış sonucunda yaşanan utancı betimlemek için söylenir. Deyim güçlü bir olumsuz anlam taşır.
Örnek Cümleler
- Sahne performansında sözleri unutunca binlerce kişinin önünde kepaze oldu.
- Yalan söylediği ortaya çıkınca iş yerinde kepaze oldu ve istifa etmek zorunda kaldı.
- Halka ve basına kepaze olan politikacı bir daha seçimlere girme cesareti bulamadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim, kişinin gülünç veya utanılacak bir duruma düşerek toplum içinde rezil olmasını, saygınlığını yitirmesini ifade eder. Bir hata veya olumsuz olay sonucunda yaşanan itibar kaybını betimler.
Kepaze olmak kişinin kendisinin bu duruma düşmesini anlatır. Kepaze etmek ise birini kasıtlı olarak bu duruma sokmayı ifade eder. Birinde kişi mağdurdur, diğerinde fail söz konusudur.
Türk toplumunda itibar ve namus çok önemli değerlerdir. Kepaze olmak kişinin toplumsal saygınlığını tamamen yitirmesi anlamına gelir ve bu durum uzun süre telafi edilemeyecek bir kayıp olarak algılanır.