Anlamı
bulunmaz olmak:
'Sıla kimya olmuş burnuma tüter / Yol ver dağlar ben sılaya gideyim' -Halk türküsü.
Detaylı Açıklama
Kimya olmak deyimi, bir şeyin bulunmaz hâle gelmesini ve çok nadir olmasını ifade eder. Eski dönemlerde simya ilmi gizemli ve ulaşılması zor bir bilgi alanıydı; kimya kelimesi de bu nadirlik ve değerlilik çağrışımıyla dile girmiştir. Bir şeyin kimya olması onun piyasada, çevrede veya hayatta kolay kolay bulunamayacağını anlatır. Halk türkülerinde özlenen sılanın, kavuşulamayan sevgilinin veya elde edilemeyen bir değerin kimya olması teması sıkça işlenmiştir. Günlük hayatta piyasadan kalkan ürünler, nadir bulunan malzemeler veya artık görülemeyen insanlar için kullanılır. Türk dilinin zengin mecaz dünyasında önemli bir yere sahip olan bu deyim, yokluk ve özlem duygularını güçlü biçimde aktarır.
Örnek Cümleler
- Eski mahalle bakkalları kimya oldu, her köşe başında büyük marketler açıldı.
- Kaliteli usta kimya olmuş, tamirat yaptıracak güvenilir adam bulamıyoruz.
- Sıla kimya olmuş gurbetçiye, yıllardır memleketine gidememenin acısını çekiyor.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim, bir şeyin bulunmaz ve çok nadir hâle gelmesini ifade eder. Eskiden kolay bulunan ama artık elde edilemeyen şeyler, kişiler veya durumlar için kullanılır. Yokluk ve nadirlik duygusunu güçlü biçimde aktarır.
Eski dönemlerde simya ve kimya gizemli, ulaşılması zor bilgi alanlarıydı. Kimya kelimesi bu nadirlik ve erişilmezlik çağrışımıyla halk diline geçmiş ve bulunması çok zor olan şeyleri betimlemek için kullanılmaya başlanmıştır.
Piyasadan kalkan ürünler, nadir bulunan malzemeler, artık rastlanmayan meslekler veya görülemeyen kişiler için söylenir. Özlem ve yokluk duygusunu ifade etmek amacıyla sohbetlerde, türkülerde ve edebiyatta sıkça kullanılır.