Anlamı
hlk. hevesini almak.
Detaylı Açıklama
"Kürünü kırmak" deyimi, halk dilinde bir kişinin hevesini almak, istediğini elde etmesine izin vererek ya da onu doyurarak hevesinin kırılmasını sağlamak anlamına gelir. "Kürü" sözcüğü halk ağzında istek, heves ya da arzu anlamında kullanılır. Deyim zaman zaman kişinin bir şeye olan isteğinin ya da merakının tatmin edilerek sönmesi durumunu anlatır; bazen de birisini engelleyen ya da sabırsızlandıran bir durumdan kurtarmak için kullanılır. Bölgesel ağızlarda daha sık rastlanan bu deyim, standart Türkçede sınırlı kullanım alanına sahip olmakla birlikte halk edebiyatında yer bulmaktadır.
Örnek Cümleler
- Çocuğun kürünü kırmak için sızlanmasına dayanamayıp istediği oyuncağı aldılar.
- Bir kez git, kürünü kır, o oyuncağı ver, sonra zaten ağlamayı bırakır.
- Yıllardır görmek istediği şehre gittiğinde kürünü kırdı ve bir daha özlem duymadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
"Kürü" sözcüğü, Türk halk dilinde ve bazı Anadolu ağızlarında istek, heves, arzu veya merak anlamında kullanılır. Standart Türkçede doğrudan karşılığı olmayan bu sözcük, deyimin bölgesel ya da ağız kaynaklı niteliğini ortaya koyar. Bazı kaynaklarda "küsmek" ya da "bezginlik" köküyle ilişkilendirildiği de görülmektedir.
Deyim genellikle olumlu ya da nötr bir anlam taşır; kişinin bir şeye duyduğu heves tatmin edilerek bir tatmin ya da rahatlama sağlanır. Bazen birisini bir konuda denemesi için serbest bırakmak ve onun bu deneyimle öğrenmesi kastedilir; bu yönüyle hafifçe olumsuz bir ders verme nüansı da taşıyabilir.
Hayır, aralarında önemli bir anlam farkı vardır. "Kürünü kırmak" hevesi tatmin etmek ve böylece sönmesini sağlamak anlamına gelirken, "hevesini kırmak" tam tersine kişinin hevesini köreltmek, hayal kırıklığına uğratmak ya da engellemek demektir. Biri tatminle, diğeri hayal kırıklığıyla sonuçlanan bir süreç anlatır.