Anlamı
tar. ok atış yarışmalarında rekor kırmak.
Detaylı Açıklama
Menzil atmak, Osmanlı döneminde ok atış yarışmalarında rekor kırmak anlamına gelen tarihî bir deyimdir. Menzil, bir okun ulaşabildiği en uzak mesafe demektir. Okçuluk, Osmanlı'da hem askerî bir beceri hem de sportif bir gelenek olarak büyük önem taşırdı. Ok meydanlarında düzenlenen yarışmalarda en uzağa ok atan kişi menzil atmış sayılır ve adına dikili taş dikilirdi. Bu taşlara menzil taşı veya nişan taşı denirdi. İstanbul Okmeydanı bu yarışmaların yapıldığı en önemli alandı ve burada yüzlerce menzil taşı bulunuyordu. Deyim günümüzde kullanımdan düşmüş olsa da Osmanlı spor tarihinin en önemli kavramlarından biri olarak tarihî metinlerde ve araştırmalarda sıkça geçer. Bu gelenek Türk sporculuk ruhunun ve rekabet anlayışının en eski kökenlerinden birini oluşturur ve okçuluk günümüzde yeniden canlandırılmaya çalışılmaktadır.
Menzil Atmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Padişahın huzurunda menzil atan okçu hem büyük ödül hem de kalıcı bir itibar kazanırdı.
- Okmeydanı'nda menzil atan yiğitlerin adları taşlara kazınarak sonraki kuşaklara aktarılırdı.
- Osmanlı okçuları dünyanın en uzak menzilini atarak uluslararası okçuluk tarihinde rekor kırmışlardı.
Kökeni ve Hikayesi
Osmanlı ok atış geleneğinden gelen bu deyim, Ok Meydanı'ndaki yarışmalarda en uzak mesafeye ok atan sporcunun başarısını ifade eder. Menzil, Arapça kökenli olup mesafe, ulaşılacak yer anlamına gelir. Rekor kıran okçunun atış mesafesini belirten taşlar dikilir ve adı ebedîleştirilirdi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
En önemli yarışma alanı İstanbul'daki Okmeydanı'ydı. Sultan II. Mehmet döneminde kurulan bu alanda yüzlerce menzil taşı bulunurdu. Ayrıca Edirne, Bursa ve diğer büyük şehirlerde de ok meydanları vardı ve düzenli yarışmalar düzenlenirdi.
Osmanlı okçuları 800 metreyi aşan atışlar yapmıştır. En uzun kayıtlı atış, Sultan II. Selim'in 1798'de kırdığı rekordur. Bu mesafeler Avrupa ve diğer medeniyetlerin okçuluğuyla kıyaslandığında çok üstün sayılır ve Osmanlı ok teknolojisinin ileri düzeyini gösterir.
İstanbul Okmeydanı'ndaki menzil taşlarının büyük çoğunluğu kentleşme sürecinde kaybolmuştur. Ancak bazıları müzelerde ve koruma altındaki alanlarda sergilenmektedir. Okmeydanı Camii avlusunda ve çevresinde birkaç menzil taşı hâlâ ayaktadır ve tarihî kayıt niteliği taşımaktadır.