Anlamı
bir derde çare olmak.
Detaylı Açıklama
Merhem olmak, bir derde çare olmak, bir sıkıntıyı hafifletmek veya gidermek, bir yaranın iyileşmesine yardımcı olmak anlamına gelen bir deyimdir. Merhem, yaraya sürülen tedavi edici madde olan merhemden gelir. Deyim, tıpkı bir merhemin yarayı iyileştirmesi gibi, bir kişinin başka birinin derdine deva olmasını, acısını dindirecek bir çözüm sunmasını ifade eder. Hem fiziksel hem manevi yaralar için kullanılır. Bir doktorun hastasına, bir arkadaşın sıkıntılı dostuna, bir yardımseverin yoksul komşusuna merhem olması bu deyimle anlatılır. İnsanlar arası dayanışmanın ve yardımlaşmanın güzel bir ifadesidir. Divan edebiyatında sevgilinin bakışının yaralı gönle merhem olması bilinen bir motiftir ve bu kullanım deyimin kültürel derinliğini gösterir. Özellikle zor zamanlarda yanımızda olan kişilerin değeri bu deyimle takdirle ifade edilir.
Merhem Olmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Bu zor günlerinde ona merhem olan tek kişi yıllardır yanından ayrılmayan en yakın arkadaşıydı.
- Annesinin sıcak sözleri ve şefkatli dokunuşları çocuğun yaralı gönlüne merhem oldu.
- Derdine merhem olacak birini arıyor ama yaşadığı hayal kırıklıklarından sonra kimseye güvenemiyor.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Genellikle insanlar arası ilişkilerde kullanılır ancak soyut kavramlar için de söylenebilir. Bir kitabın, bir müziğin veya güzel bir haberin kişinin ruhuna merhem olması da mümkündür. Deyim, derde çare olan her şeyi kapsayabilecek kadar geniş bir anlam taşır.
Çok yakın anlamlıdır. Her ikisi de derde çare olmayı ifade eder. Ancak 'derman olmak' daha güçlü ve kapsamlı bir çözümü ima eder; derman, hastalığın tamamen iyileştirilmesini anlatır. 'Merhem olmak' ise daha çok yaranın hafifletilmesini, acının dindirilmesini ifade eder.
Türk edebiyatında aşk, ayrılık ve acı temalarında sıkça geçer. Özellikle divan şiirinde ve halk türkülerinde sevgilinin bakışının, bir sözünün veya kavuşmanın yaralı gönle merhem olması bilinen bir motiftir. Modern edebiyatta ise dostluk ve dayanışma bağlamında kullanılır.