Anlamı
bir işi yapmaya niyeti olmayan, istek duymayan kişi, bunu davranışlarıyla belli eder.
Detaylı Açıklama
Öpmeye niyeti olmayan yanağın nerede diye sorar atasözü, niyetsiz davranışın altındaki bahane üretmeyi sevimli ama keskin bir benzetmeyle anlatır. Atasözünün sahnesi açıktır; bir kişi bir başkasını öpmek istiyorsa yanağı arar bulur, yanağın nerede diye sormak öpmeme niyetinin gizli bir göstergesidir. Halk dili bu sahneyi günlük yaşamın her alanına genişletir; iş yapmaya niyeti olmayan kişi sürekli sorular sorar, bahaneler üretir, detaylarla zaman kaybeder. Verilmesi gereken kararı ertelemek için sebep arayan yönetici, ödevini yapmamak için bahane uyduran öğrenci, evlenmek istemeyen sevgiliye sürekli koşul ileri süren genç, projeye katılmak istemeyen ekip üyesinin sürekli soru sorması bu atasözünün canlı sahneleridir gerçekten halk dilinde derin yer eder.
Öpmeye Niyeti Olmayan ‘yanağın Nerede’ Diye Sorar Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Toplantıya katılmak istemeyen müdür sürekli teknik sorular soruyordu, ekip atalarımız öpmeye niyeti olmayan yanağın nerede diye sorar demişler tam bu için olsa gerek diyordu aralarında.
- Sözleşme imzalamak istemeyen iş ortağı her detaya yeni bir soru üretiyordu, dayım atalarımız öpmeye niyeti olmayan yanağın nerede diye sorar derken yine ne kadar haklılarmış diye söyledi.
- Düğün hazırlıklarını ertelemek isteyen damat sürekli ek sorular soruyordu, gelin atalarımız öpmeye niyeti olmayan yanağın nerede diye sorar demişler diye sertçe söze döktü çevresine.
Kökeni ve Hikayesi
Türk halk gözleminden gelir; sevgi ve istek dolu eylem sahnesi üzerinden niyetsizlik gösterilerini anlatan bir atasözüne dönüşmüştür.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Öpme sevgi ve istek dolu bir eylemdir; gerçekten isteyen kişi muhatabın yanağını bulur, soru sormaz. Yanağın nerede sorusu sahte bir bilgisizlik gösterir; aslında konum bellidir. Halk dili bu küçük sahneyi alıp her tür niyetsizlik göstergesine genişletmiştir. Söz duyulduğunda dinleyici hemen sahneyi zihninde canlandırır; benzetmenin gücü tam buradan gelir gerçekten.
Modern psikoloji isteksizlik durumunda kişinin doğrudan hayır demek yerine sahte sorular, mantıklı görünen itirazlar, detaylı koşullar ileri sürdüğünü gösterir. Bu pasif-agresif bir tutumdur. Atasözü bu psikolojik mekanizmayı yüzyıllar öncesinden iki cümleye sığdırmış; söz halk bilgeliğinin çağdaş psikolojiyle örtüşen örneklerinden biridir gerçekten oldukça akıllıca.
İş yerinde isteksiz çalışmak için bahane üretmek, evlilik veya ortaklıkta ertelemek için koşul ileri sürmek, ailede yardım etmemek için sahte mazeret bulmak, davete katılmamak için bahane uydurmak gibi geniş alanlarda söz tam yerini bulur. Halk dili böylece sahte ertelemelerin maskesini düşürmek için bir sözel araç sunar gerçekten oldukça kullanışlı bir kalıp.