Anlamı
değersiz, aşağılık bir kimse olmak:
'Önüme hiç kimse duramaz bunun için, ciğeri on para etmez adam onlar.' -K. Korcan.
Detaylı Açıklama
Para etmemek deyimi, bir nesnenin maddi karşılık bulamayacak kadar değersiz olmasını veya mecazi olarak bir kişinin aşağılık, niteliksiz biri olduğunu anlatır. Kemal Korcan'ın 'Önüme hiç kimse duramaz bunun için, ciğeri on para etmez adam onlar' cümlesi sözün edebî bir örneğidir. Bozulmuş, çağ dışı kalmış ürünler, niteliksiz işçilik ürünleri, dürüstlük ve ahlaktan yoksun olduğu söylenen kimseler için kullanılır. Deyim hem somut nesnelerin değer kaybını hem soyut olarak kişiliğin değersizliğini söze döker. Eleştirel bir keskinlikle söylenen bu ifade, Türkçenin halk dilinde değer yargısını çarpıcı biçimde dile getiren güçlü deyimlerden biri olarak yaşar. Söz, çağdaş tüketici hakları ve nitelikli üretim tartışmalarında halkın eleştirel sezgisini dile getiren değerli bir karşılıktır.
Para Etmemek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Aşırı eskimiş hurda eşyalar para etmediği için bağış olarak verildi, ailecek geri dönüşüm merkezine teslim ettik, yeni eşyaların yerleştirilmesi için ev boşaltılması kolaylaştı.
- Sahte üretim ürünleri pazarda para etmediğini fark eden satıcı yatırımını orijinal markalara yönlendirdi, müşteri güveni geri kazanılmaya başladı, dükkanın itibarı yavaş yavaş onarılmaya başladı.
- Sözünü tutmayan ortağın güvenilirliği para etmez hale geldi, iş anlaşmaları bir bir iptal oldu, kariyer açısından ciddi zarar yaşadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Para etmemek hem maddi olarak değersiz olma hem ahlaki olarak güvenilmez olma anlamı taşır. Halk dili bu iki anlam katmanını tek kalıba damıtarak ekonomik ve ahlaki değerlerin birbirinden ayrılmadığını söze döker. Bir kişi ahlaki açıdan para etmiyorsa iş hayatında da kapı bulamaz; halk bilgeliği ahlakla ekonomiyi birleştirir.
İkinci el piyasası, antika değerlendirmesi, eski eşya satışı, iş ortaklıkları kurulması, iş arkadaşı seçimi, evlilik kararı, akraba ilişkileri gibi pek çok sahnede söz tam yerini bulur. Halk dili hem ekonomik hem ahlaki değerlendirmenin sözel bir aracını sunar; söz değer yargısının evrensel ifadesidir.
Modern itibar yönetimi kişinin veya markanın değerinin algılanan dürüstlük ve güvenilirlikle doğrudan ilişkili olduğunu söyler. Para etmemek kalıbı bu modern itibar kavramının köklü bir öncüsüdür; ahlaki kayıp ekonomik kayba dönüşür. Halk bilgeliği modern marka yönetimi ve itibar literatürüyle örtüşür; söz çağdaş profesyonel hayat için canlı bir uyarıdır.