Anlamı
1) gereğinden veya kaldırabileceğinden çok harcamak; 2) mec. içindekini söylemek.
Detaylı Açıklama
Saçılıp dökülmek deyimi iki anlamda kullanılır. Birinci anlamda bir kimsenin gereğinden çok ya da kaldırabileceğinden fazla harcaması, savurganca davranması demektir. İkinci anlamda ise mecazi olarak içinde tutulanı dışa söylemek, duygusal bir boşalma yaşamak anlamını taşır. Aylığını ay sonuna varmadan tüketen savurgan biri birinci anlama; üzüntüsünü bir çırpıda anlatan biri ikinci anlama örnektir. Söz eleştirel, anlayışlı ya da onaylayıcı bir tutum taşır. Hem parayı savurganca harcamayı hem de içini bir çırpıda dökmeyi anlatabilen çift anlamlı bir kalıptır. Birinci anlamda bir dağılıp tükenme, ikinci anlamda ise içini boşaltıp rahatlama vardır; bağlam hangi anlamın kastedildiğini gösterir. İster para ister söz olsun, elde tutulanın bir anda dağılıp gitmesini imler.
Saçılıp Dökülmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Aylığını düşünmeden harcayıp kısa sürede saçılıp dökülen genç, ay sonunu zor getirdi ve büyüklerinin sitemine uğradı.
- Üzüntüsünü bir akşam yemeğinde ailesine saçılıp dökülerek anlatmak için cesaretini topladı.
- Yıllarca sakladığı sırrı bir günde saçılıp döken tanıdık derin bir rahatlamayı yaşadı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Birinci anlam mali bir savurganlığı bildirir; harcama eylemiyle ilgilidir. İkinci anlam ise içsel bir paylaşımı, duygu boşaltmayı anlatır. Bağlam iki anlamı kolayca ayırır; cümlenin içeriği hangi anlamın kastedildiğini gösterir.
Modern bağlamda birinci anlam; mali okuryazarlık, harcama bilinci ve kişisel finans yönetimi gibi kavramlarla örtüşür. Elde avuçta ne varsa savurup tüketmeyi anlatır; ölçüsüz, savruk bir harcamayı eleştirir.
İkinci anlam duygu boşaltma, samimi paylaşım ve içsel rahatlama gibi durumlarla ilişkilendirilebilir. Kişi uzun süre içinde tuttuğu şeyleri bir anda anlatır, adeta sözle dağılır. Bir başka anlamıyla, kişinin duygusal olarak çözülüp kendini tutamamasını anlatır. İçsel bir çözülmeyi, kendini toparlayamamayı da imleyebilir.