Anlamı
silahaltında olmak:
'Silahaltında bulunan er ve erbaşlarla askerî öğrenciler ... oy kullanamazlar.' -Anayasa.
Detaylı Açıklama
Silahaltında bulunmak, bir kimsenin askerlik görevini fiilen sürdürmesi, askerî hizmet içinde etkin biçimde görevde olması anlamında kullanılır. Askerlik dönemini geçirmekte olan bir gencin kışlada ya da sınır karakolunda hizmette olması, sözün tipik kullanımıdır. Kalıp, kişinin sivil yaşamdan bir süreliğine ayrılıp askerî düzenin içinde bulunduğunu anlatır. Resmî metinlerde ve gündelik konuşmada, birinin askerlik hizmetini sürdürdüğü dönemi belirtmek için başvurulur; bu döneme bağlı hak ve yükümlülükler ise mevzuata göre değişir, deyim bunların ayrıntısına girmez. Silahaltına almak askerliğe başlama eylemini bildirirken, silahaltında bulunmak o görevin sürdürüldüğü hâli anlatır; böylece söz kişisel bir değer yargısı taşımaz, yalnızca fiilî görev durumunu tanımlar. Bu dönemde kişi, bulunduğu birliğin görev ve nöbet düzenine bütünüyle bağlı kalır.
Silahaltında Bulunmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Silahaltında bulunan genç akrabamız, askerlik görevi boyunca ailesiyle düzenli haberleşmeye çalıştı.
- Askerlik döneminde silahaltında bulunan genç akrabamız ailesine sıkça mektup yazmaktaydı.
- Sınır karakolunda silahaltında bulunan askerler görev düzenine uygun biçimde nöbet tutuyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Söz resmi ve idari metinlerde kişinin fiilen askerlik hizmetinde olduğunu belirtmek için kullanılabilir. Bu dönemde hak ve yükümlülükler mevzuata göre belirlenir; deyim ise hukuki ayrıntıdan çok görev durumunu anlatır.
Silahaltında bulunan kişi askeri disiplin ve görev düzeni içinde yer alır. Haklar, izinler, sorumluluklar ve hizmet koşulları ilgili dönemin mevzuatına göre değişebilir; söz bu ayrıntılardan çok fiili görev hâlini bildirir.
Silahaltına almak askerliğe başlama eylemini ifade eder; süreç bildirir. Silahaltında bulunmak ise askerlik görevini sürdürme durumunu anlatır; devam etme halini bildirir. İki kalıp aynı kavramın farklı boyutlarını ifade eder.