Anlamı
çok içki içip veya çok yorulup uyuyakalmak:
'Eskimiş boş çuvallar gibi sızıp kalırlardı bir köşede.' -K. Korcan.
Detaylı Açıklama
Sızıp kalmak, aşırı yorgunluktan ya da fazla içki içmenin etkisiyle bulunduğu yerde uyuyakalmak, kendini toparlayamadan uzanıp kalmak anlamına gelir. Kişi yorgunluktan ya da sarhoşluktan öyle bitkin düşer ki uykuya direnemez, bir köşede dalıp kalır. Söz, planlı bir uykudan çok, iradesiz ve ansızın gelen bir uyuyakalmayı anlatır. Ağır bir iş gününün ardından koltukta sızıp kalmak ya da fazla içki içtikten sonra bulunduğu yerde uyuyakalmak bu sözle betimlenir. Bir bitkinlik ve kendini bırakıverme hâli söze sinmiştir; kişi nerede olduğunu çok önemseyemeden uykuya yenilir. İçki bağlamında kullanıldığında, kişinin kontrolünü yitirdiğini ve çevresindekilerin güvenliğini gözetmesi gerektiğini de düşündürebilir. Aşırı yorgunluk ya da sarhoşluk yüzünden bulunduğu yerde uyuyakalmayı anlatan, günlük dilde sık geçen bir sözdür.
Sızıp Kalmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Bütün gece çalıştıktan sonra sabaha karşı masanın başında sızıp kaldı.
- Fazla içki içince bir köşede sızıp kaldı, arkadaşları onu güvenli biçimde eve götürdü.
- Akşam yorgunluktan koltuğa uzanır uzanmaz sızıp kalmış, televizyon açık kalmıştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Planlı, isteyerek dalınan bir uykudan çok, iradesiz, kendini bırakırcasına gelen bir uyuyakalmayı anlatır. Kişi uykuya direnemez; bitkinliğin ya da sarhoşluğun etkisiyle bulunduğu yerde çöküp kalır. Söz, bu kendinden geçme hâlini vurgular.
Başlıca iki durum yol açar: aşırı yorgunluk ve fazla içki içmenin etkisi. Ağır bir iş gününün ardından bitkin düşmek ya da içkinin etkisiyle kontrolü yitirmek kişiyi bulunduğu yerde uyuyakalmaya götürebilir. Söz, bu iki sebeple gelen ani uykuyu anlatır.
İçinde bir bitkinlik ve kendini bırakıverme hâli barındırır. Kişi uykuya karşı koyamadan bulunduğu yerde dalar; bu durum bazen yorgunluktan, bazen de içkinin etkisinden kaynaklanır. Söz, ansızın ve kontrolsüz biçimde uyuyakalmayı betimler.