Anlamı
gün doğmaya başlamak, şafak sökmek:
'Artık tan sökünceye kadar gelsin gazeller, şarkılar, feryatlar.' -S. Birsel.
Detaylı Açıklama
Tan ağarmak, gecenin sona erip günün doğmaya başlaması, gökyüzünde ilk aydınlığın belirmesi anlamına gelen bir deyimdir. Sabaha karşı doğu ufkunda beliren o soluk aydınlık, gecenin bitip yeni bir günün başladığını haber verir; işte bu ana tan ağarmak denir. Deyimdeki tan sözcüğü, gün doğmadan önceki alaca aydınlığı, şafağı anlatır. Söz, atmak ve sökmek biçimleriyle de kullanılır; tan atmak ve tan sökmek de aynı anı, günün ilk ışıklarının belirmesini karşılar. Uykusuz geçen bir gecenin ardından tan ağardığını görmek, bekleyişin sona erdiğini anlatır. Gecenin bitip günün ilk ışıklarının ufukta belirmesini, şafağın sökmesini anlatan şiirsel bir deyimdir. Genellikle sabahın başlangıcını ve gecenin bitişini betimlemek için şiirsel anlatımlarda kullanılır.
Tan Ağarmak (atmak, Sökmek) Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Sabaha kadar süren o uzun yolculuğun ardından tan ağarırken nihayet köyün ışıklarını uzaktan gördük.
- Balıkçılar, daha tan ağarmadan kalkıp ağlarını hazırlar, denize açılmak için sabırla beklerlerdi.
- Bütün gece sabahladık; tan ağarınca yorgun gözlerle pencereden dışarıya usulca baktım.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Gecenin sona erip günün doğmaya başlamasını, gökyüzünde ilk aydınlığın belirmesini karşılar. Sabaha karşı doğu ufkunda beliren o soluk aydınlık, gecenin bitip yeni bir günün başladığını haber verir. Bu ana tan ağarmak denir.
Tan sözcüğü, gün doğmadan önceki alaca aydınlığı, şafağı anlatır. Bu yüzden tan ağarmak, o şafak aydınlığının belirip gün ışığına dönüşmeye başlaması demektir. Gecenin son bulup sabahın gelişini imler.
Evet, atmak ve sökmek biçimleriyle de kullanılır. Tan atmak ve tan sökmek de aynı anı, günün ilk ışıklarının belirmesini karşılar. Üç söyleyiş de gecenin bitip şafağın sökmesini anlatmak için kullanılır.