Anlamı
yıkılmaya yüz tutmak:
'Şimdi büsbütün yanan Aksaray'ın daha benim küçüklüğümde yıkkınlık gösteren konaklarını bilmem hatırlayanlarınız var mıdır?' -F. R. Atay.
Detaylı Açıklama
Yıkkınlık göstermek, yıkılmaya yüz tutmak, bir yapının çökmeye yakın bir durumda olması demektir. Falih Rıfkı Atay'ın küçüklüğünde bile yıkkınlık gösteren Aksaray konaklarını anlatan cümlesi bu kullanımı gösterir. Kalıptaki yıkkınlık, yıkılmaya yakınlığı, harap düşmüşlüğü anlatır; göstermek fiili ise bu durumun belirtilerinin görünür olduğunu bildirir. Kalıp çoğunlukla eski, bakımsız kalmış ve zamanla harap olmuş yapılar için kullanılır; çatlayan duvarlar, sarkan çatılar bir yapının yıkkınlık gösterdiğini duyurur. Sözde bir çöküş ve bir hüzün bulunur; bir zamanlar sağlam olan bir yapının artık dökülmeye yüz tutması üzücüdür. Kalıp mecaz olarak da düşünülebilir; eski gücünü yitiren bir kurum ya da bir düzen de yıkkınlık gösterebilir. Kalıp edebî metinlerde geçer. Söz, bir yapının yıkılmaya yüz tutmasını anlatır.
Yıkkınlık Göstermek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Yıllarca boş kalan o eski konak artık her yanından yıkkınlık gösteriyordu.
- Deprem bölgesindeki pek çok yapı daha o günlerde yıkkınlık göstermeye başlamıştı.
- Bakımsız kalan o tarihî han, çatlamış duvarlarıyla artık açıkça yıkkınlık gösteriyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Yıkılmaya yüz tutmak, bir yapının çökmeye yakın bir durumda olması demektir. Kalıptaki yıkkınlık, yıkılmaya yakınlığı ve harap düşmüşlüğü anlatır; göstermek fiili bu durumun belirtilerini bildirir.
Çoğunlukla eski, bakımsız kalmış ve zamanla harap olmuş yapılar için kullanılır; çatlayan duvarlar, sarkan çatılar bir yapının yıkkınlık gösterdiğini duyurur. Sözde bir çöküş ve bir hüzün bulunur.
Düşünülebilir; eski gücünü yitiren bir kurum ya da bir düzen de yıkkınlık gösterebilir. Bu kullanımda söz somut bir yapının değil, çöküşe geçen soyut bir yapının durumunu anlatmış olur.